News of Monday, 3rd November 2025
ફક્ત લગ્ન કરવાનો ઇનકાર કરવો એ આત્મહત્યા માટે ઉશ્કેરણી નથી : સુપ્રીમ કોર્ટ
મહિલાને શરૂઆતમાં લગ્નનું વચન આપવામાં આવ્યું હતું અને બાદમાં દગો આપવામાં આવ્યો હતો, જેના કારણે તેણી આત્મહત્યા કરવા માટે મજબૂર થઈ હતી

નવી દિલ્હી, તા.૩: સુપ્રીમ કોર્ટે એક મહત્વપૂર્ણ અવલોકન કર્યું છે, જેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ફક્ત લગ્ન કરવાનો ઇનકાર કરવો એ ભારતીય દંડ સંહિતા (આઈપીસી) ની કલમ ૧૦૭ હેઠળ ગંભીર ગુનો ન હોઈ શકે. તેને આત્મહત્યા માટે ઉશ્કેરણી સમાન ગણી શકાય નહીં.
જસ્ટિસ ડી.બી. પારડીવાલા અને કે.વી. વિશ્વનાથનની બેન્ચ દ્વારા આ ચુકાદો આપવામાં આવ્યો હતો. આ કેસ યાદવિંદર ઉર્ફે સની દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજી સાથે સંબંધિત હતો. એક કેસમાં, મળતક મહિલાની માતાએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે તેની પુત્રીએ ઝેર પીને આત્મહત્યા કરી હતી કારણ કે આરોપી પુરુષે લગ્ન કરવાનું વચન આપ્યા પછી તેની સાથે લગ્ન કરવાનો ઇનકાર કર્યો હતો. ફરિયાદ પક્ષે દલીલ કરી હતી કે મહિલાને શરૂઆતમાં લગ્નનું વચન આપવામાં આવ્યું હતું અને બાદમાં દગો આપવામાં આવ્યો હતો, જેના કારણે તેણી આત્મહત્યા કરવા માટે મજબૂર થઈ હતી.
અગાઉ, હાઇકોર્ટે અરજી ફગાવી દીધી હતી. જોકે, સુપ્રીમ કોર્ટે શોધી કાઢયું કે ફરિયાદ પક્ષે ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ ૩૦૬ (આત્મહત્યા માટે ઉશ્કેરણી) અને કલમ ૧૦૭ (ઉશ્કેરણીની વ્યાખ્યા) હેઠળ કેસ સાબિત કરવા માટે પૂરતા પુરાવા રજૂ કર્યા નથી.
સુનાવણી દરમિયાન, સુપ્રીમ કોર્ટે ઉશ્કેરણી સ્થાપિત કરવા માટે તેના અગાઉના નિર્ણયો - નિપુણ અનિતા વિરુદ્ધ ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્ય અને જીઓ વર્ગીસ વિરુદ્ધ રાજસ્થાન રાજ્ય પ્ર નો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. બેન્ચે જણાવ્યું હતું કે ‘ઉશ્કેરણી ફક્ત ત્યારે જ ધ્યાનમાં લઈ શકાય છે જ્યારે ઇરાદાપૂર્વક મદદ કરવાની માનસિક પ્રક્રિયા હોય.' કોર્ટે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે ફક્ત લગ્ન કરવાનો ઇનકાર કરવો, ભલે તે સાચું કારણ હોય, ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ ૧૦૭ હેઠળ ‘ઉશ્કેરણી' ગણી શકાય નહીં.
કોર્ટે એમ પણ કહ્યું કે એક યુવતીએ પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો તે દુર્ભાગ્યપૂર્ણ છે. ન્યાયાધીશોએ ટિપ્પણી કરી, ‘એવું શકય છે કે તેણીનું હૃદયભંગ થયું હોય અથવા ભાવનાત્મક રીતે તૂટી ગયું હોય. પરંતુ કોર્ટ ફક્ત રેકોર્ડ પરના પુરાવાના આધારે જ ચુકાદો આપી શકે છે.'
(3:23 PM IST)









છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
