ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) ના ભૂતપૂર્વ ગવર્નર અને જાણીતા અર્થશાસ્ત્રી રઘુરામ રાજને ભારત માટે યુએસ તરફથી આવનારા એક મોટા આર્થિક ખતરા અંગે ગંભીર ચેતવણી આપી છે. તેમણે કહ્યું છે કે ટેરિફ અને H-1B વિઝા વિવાદો તો કંઈ નથી, પરંતુ વાસ્તવિક 'સુનામી' હજી આવવાની બાકી છે.

અમેરિકન મીડિયા સાથેની મુલાકાત દરમિયાન રાજને યુએસ કોંગ્રેસમાં પ્રસ્તાવિત HIRE એક્ટને H-1B વિઝા વિવાદ કરતાં પણ વધુ ખતરનાક ગણાવ્યો છે.

HIRE એક્ટ: સેવા નિકાસ માટે મોટો પડકાર
રઘુરામ રાજનના મતે, પ્રસ્તાવિત HIRE એક્ટ (Hyde-Inouye Rule of Engagement Act) ભારત માટે લાંબા ગાળાની અસરો લાવી શકે છે:

સેવાઓ પર ટેરિફ: આ કાયદો આઉટસોર્સ્ડ સેવાઓ પર ટેરિફ લાદી શકે છે. ભારતની સેવા નિકાસ અને IT ક્ષેત્ર માટે આ સૌથી મોટો અને વાસ્તવિક ખતરો છે.

લાંબા ગાળાની અસર: તેમણે કહ્યું કે H-1B વિઝા ફીમાં વધારો માત્ર ટૂંકા ગાળાની અસુવિધા હતી, પરંતુ HIRE એક્ટ ભારતના સેવા ક્ષેત્ર પર ગંભીર અને લાંબા ગાળાની અસર કરી શકે છે.

રઘુરામ રાજને સ્પષ્ટ કહ્યું કે ભારતની ચિંતા માલસામાન પરના ટેરિફ વિશે ઓછી અને સેવાઓ પર ટેરિફની સંભાવના વિશે વધુ હોવી જોઈએ. જો આ કાયદો અમલમાં મુકાશે તો ભારતની મુશ્કેલીઓમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે.

ભારતે ટેરિફ ઘટાડવાની જરૂર
ડો. રાજને ભારતના વર્તમાન ટેરિફ સ્ટ્રક્ચર પર પણ ટિપ્પણી કરી:
ઊંચા ટેરિફ: તેમણે જણાવ્યું કે ભારત પર લાદવામાં આવેલ ૫૦% ટેરિફ ચીનના ૪૭% ટેરિફ કરતાં વધારે છે. આ ઊંચા ટેરિફ ભારતીય ઉદ્યોગો પર અસર કરી રહ્યા છે.

સલાહ: વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનમાં ભારતની સ્થિતિ સુરક્ષિત કરવા માટે, ભારતે તેના ટેરિફ ઝડપથી ઘટાડવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ. ખાસ કરીને શ્રમ-સઘન ઉદ્યોગોમાં ૧૦-૨૦% ટેરિફ ભારત માટે યોગ્ય છે.

રઘુરામ રાજનની આ ચેતવણી, ખાસ કરીને યુએસમાં રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના શાસનકાળમાં સંભવિત 'અમેરિકા ફર્સ્ટ' નીતિઓના સંદર્ભમાં, ભારત સરકાર માટે આર્થિક મોરચે સાવધ રહેવાનો સંકેત આપે છે.