નવી દિલ્હી : વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં એક મોટો ફેરફાર શરૂ થયો છે. રશિયા અને ચીન હવે લગભગ તમામ વેપાર યુએસ ડોલર વિના કરે છે. સરકારી માહિતી અનુસાર, 99.1% વેપાર હવે સ્થાનિક ચલણો - રુબેલ્સ અને યુઆનમાં થાય છે. આ રશિયા પર લાદવામાં આવેલા યુદ્ધ પ્રતિબંધો અને વૈશ્વિક ચુકવણી પ્રણાલી બંધ થવાને કારણે છે. બંને દેશોએ સંયુક્ત રીતે એક નવું સમાંતર ચુકવણી નેટવર્ક સ્થાપિત કર્યું છે, જેના કારણે ડોલરની પકડ નબળી પડી ગઈ છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે શું ડોલરનું સામ્રાજ્ય ખરેખર હચમચી રહ્યું છે?

વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં મોટી ઉથલપાથલ થઈ છે. રશિયા અને ચીન હવે લગભગ 99% વેપાર યુએસ ડોલર વિના કરે છે, ફક્ત રુબેલ્સ અને યુઆનનો ઉપયોગ કરીને. યુદ્ધ પછી રશિયા પર લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધોએ ડોલર-આધારિત વૈશ્વિક ચુકવણી નેટવર્કના દરવાજા બંધ કરી દીધા. પરિણામે, બંને દેશોએ સંયુક્ત રીતે સમાંતર ચુકવણી પ્રણાલી બનાવી છે. આ યુએસ ડોલરના વર્ચસ્વ પર સીધી અસર કરી રહ્યું છે અને ડી-ડોલરાઇઝેશનને વેગ આપી રહ્યું છે.

ખરેખર શું થયું? રશિયા અને ચીને ડોલરથી પોતાને કેમ દૂર રાખ્યા? યુદ્ધ અને પ્રતિબંધોએ રશિયાને વૈશ્વિક ડોલર સિસ્ટમથી વર્ચ્યુઅલ રીતે બાકાત રાખ્યું.
- SWIFT ચુકવણી પ્રણાલી બંધ કરવામાં આવી હતી
- ડોલર વ્યવહારો બંધ કરવામાં આવ્યા હતા
- ઘણી બેંકોને બ્લેકલિસ્ટ કરવામાં આવી હતી
- રશિયા પાસે બીજો કોઈ વિકલ્પ નહોતો. ચીને દખલ કરી, અને બંને સંમત થયા કે વેપાર હવે તેમના પોતાના ચલણો - યુઆન અને રૂબલમાં કરવામાં આવશે.

ડોલરથી કેટલો વેપાર હવે દૂર થઈ ગયો છે?

સત્તાવાર માહિતી અનુસાર, 99.1% વેપાર હવે ડોલરમાં નહીં, પણ સ્થાનિક ચલણોમાં થાય છે. આનો અર્થ એ છે કે ડોલરની ભૂમિકા વર્ચ્યુઅલ રીતે સમાપ્ત થઈ ગઈ છે!

આને આટલો મોટો આંચકો કેમ માનવામાં આવી રહ્યો છે?

વિશ્વનો મોટાભાગનો આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર દાયકાઓથી ડોલર પર આધારિત છે. જો મોટા દેશો ડોલરનો ત્યાગ કરે છે, તો અમેરિકાની આર્થિક શક્તિ ઘટે છે.

-ડોલરની માંગ ઘટે છે
-અમેરિકાનો રાજકીય પ્રભાવ નબળો પડે છે
-રશિયા-ચીન વેપારનો 99% હિસ્સો ડોલરથી દૂર જાય છે, જે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ માટે વ્યૂહાત્મક આંચકો છે.

રશિયા અને ચીને નવી ચુકવણી પ્રણાલી કેમ બનાવી?

પ્રતિબંધો પછી, રશિયા પાસે ડોલર ચુકવણી કરવાનો કોઈ રસ્તો નહોતો. તેથી, બંને દેશોએ સાથે મળીને સમાંતર બેંકિંગ અને ચુકવણી નેટવર્ક સ્થાપિત કર્યું.

તમને ગમશે
તમારા માટે શ્રેષ્ઠ નિવૃત્તિ યોજનાઓ | ₹6.72L ની માસિક આવક મેળવો
એક્સિસ મેક્સ લાઇફ
તાબુલાપ્રાયોજિત લિંક્સ દ્વારા

આમાં:
-વ્યવહારો ડોલરમાં નથી
-કોઈ વૈશ્વિક નેટવર્કનો ઉપયોગ થતો નથી
-સમગ્ર સિસ્ટમ તેના પોતાના દેશોના નિયંત્રણ હેઠળ છે
-આનાથી રશિયાનો વેપાર અટકવાને બદલે વધ્યો છે.

શું ચીન હવે રશિયા પાસેથી ડોલરમાં તેલ ખરીદતું નથી?

ચોક્કસ! હવે, રશિયાથી ચીનમાં તેલ ડોલરમાં નહીં, પણ યુઆનમાં ખરીદવામાં આવે છે. આ એક મોટો ફેરફાર છે, કારણ કે તેલ વેપાર હંમેશા ડોલર આધારિત રહ્યો છે.

2025 માં રશિયા-ચીન વેપારમાં 9% નો ઘટાડો કેમ થયો?

ત્રણ કારણો છે: ચીનમાં નબળી માંગ, દબાણ હેઠળ રશિયાનું અર્થતંત્ર, અને પ્રતિબંધોને કારણે શિપિંગ મોંઘું.

પરંતુ આ હોવા છતાં, બંને દેશો ડોલર-મુક્ત વેપાર ચાલુ રાખે છે.

શું ચીન તેના ચલણ, યુઆનને વૈશ્વિક સુપરસ્ટાર બનાવવા માંગે છે?

હા—આ ચીનની મુખ્ય વ્યૂહરચના છે. ચીન હવે યુઆનમાં તેલ ખરીદે છે. રશિયા કેટલાક ખનિજો રુબેલ્સમાં વેચે છે. ચીન ઘણા એશિયન અને આફ્રિકન દેશો સાથે યુઆનનો વેપાર કરી રહ્યું છે. આનો અર્થ એ છે કે ચીન યુઆનને વૈશ્વિક વેપાર ચલણ બનાવવા માંગે છે.

આનાથી સામાન્ય લોકો પર શું અસર પડશે?

ડોલર થોડો નબળો પડશે. તેલ બજારની રાજનીતિ બદલાશે. વૈશ્વિક ચલણ સંતુલન બદલાઈ શકે છે. ભારત જેવા દેશોને નવા વેપાર વિકલ્પો મળશે.

શું ડોલરનું વર્ચસ્વ ખરેખર જોખમમાં છે?

હજુ સુધી નથી, પરંતુ રશિયા અને ચીનના આ પગલાથી અમેરિકન વર્ચસ્વ હચમચી જવાની શક્યતા છે.

૫. ચીનનો મોટો ખેલ: "તેલ માટે યુઆન" અને નવી વૈશ્વિક ચાલ - ચીન હવે યુઆનને વિશ્વનું વેપારી ચલણ બનાવવાના મિશન પર છે. રશિયાને તેલ માટે ચૂકવણી યુઆનમાં થઈ રહી છે. આફ્રિકા અને એશિયાના ઘણા દેશો સાથે વેપાર યુઆનમાં થઈ રહ્યો છે. રશિયા સાથે કેટલાક ખનિજોના કરાર રૂબલમાં છે, જેનો અર્થ એ છે કે રમત હવે ફક્ત વેપાર વિશે નથી, પરંતુ વૈશ્વિક ચલણ શક્તિ વિશે છે. ભારત પણ ચીન-રશિયાના આ પગલા પર નજર રાખી રહ્યું છે, કારણ કે તે વૈશ્વિક તેલ, વેપાર અને ચલણ બજારોને અસર કરશે.
6.