નવી દિલ્‍હી તા.૧૭: સાયબર સુરક્ષા નિષ્‍ણાતો ઘણીવાર તમારા મોબાઇલ પર આ OTP અજાણ્‍યા કે શંકાસ્‍પદ લોકો સાથે શેર ન કરવાની સલાહ આપે છે. આમ કરવાથી તમે સાયબર છેતરપિડીનો ભોગ બની શકો છો. જો કે, એક નિવૃત્ત કર્નલ OTP શેર કર્યા વિના પણ છેતરપિડીનો ભોગ બન્‍યા હતા. આ મામલો થોડો આﾍર્યજનક છે, પરંતુ હેકર્સે ચાલાકીપૂર્વક નિવૃત્ત આર્મી ઓફિસરને ૨૮.૮૭ લાખ રૂપિયાની છેતરપિડી કરી હતી. તેઓએ ફક્‍ત એક APK ફાઇલ ડાઉનલોડ કરાવીને આ સાયબર છેતરપિડી કરી હતી. ચાલો સમજીએ કે હેકર્સે આ છેતરપિડી કેવી રીતે કરી અને તમે આવી છેતરપિડીનો શિકાર બનવાથી કેવી રીતે બચી શકો છો. ૧૦ નવેમ્‍બરના રોજ, કર્નલના ફોન પર અચાનક ૧૩ બેંક એલર્ટ આવ્‍યા. આમાંથી સાત IMPS ટ્રાન્‍સફર હતા. IMPS એટલે તાત્‍કાલિક ચુકવણી સેવા. તે એક બેંક સેવા છે જે તમને તાત્‍કાલિક પૈસા મોકલવાની મંજૂરી આપે છે.

૪૨૦ રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે નોઇડાના સેક્‍ટર ૨૮માં રહેતા નિવૃત્ત કર્નલ ગોપાલ કેનાલને ૭ નવેમ્‍બરના રોજ એક ફોન આવ્‍યો. ફોન કરનારે પોતાને ઇન્‍દ્રપ્રસ્‍થ ગેસ લિમિટેડ (IGL) ના અધિકારી તરીકે ઓળખાવી. તેણે પોતાનું ગેસ કનેક્‍શન રિન્‍યૂ કરવાની વાત કરી. ત્‍યારબાદ તેણે WhatsApp દ્વારા એક APK ફાઇલ મોકલી અને તેને ખોલીને ઇન્‍સ્‍ટોલ કરવાનું કહ્યું. કર્નલ, શંકાસ્‍પદ ન હતા, તેમણે ફાઇલ ખોલી. આગામી બે દિવસ, ૭ થી ૯ નવેમ્‍બર સુધી, કોઈ શંકાસ્‍પદ સંદેશા, કોલ્‍સ અથવા પ્રવૃત્તિ ન હતી જે સૂચવે છે કે બધું બરાબર છે.

૧૦ નવેમ્‍બરના રોજ, કર્નલના ફોન પર અચાનક ૧૩ બેંક એલર્ટ આવ્‍યા. આમાંથી સાત IMPS ટ્રાન્‍સફર હતા. IMPS એટલે તાત્‍કાલિક ચુકવણી સેવા. તે એક બેંક સેવા છે જે તમને તાત્‍કાલિક પૈસા મોકલવાની મંજૂરી આપે છે. પૈસા બીજા ખાતામાં સેકન્‍ડોમાં પહોંચી જાય છે. તે દિવસ-રાત કામ કરે છે, રજાના દિવસોમાં પણ. IMPS માટે OTP જરૂરી છે, પરંતુ નિવૃત્ત કર્નલને ક્‍યારેય OTP મળ્‍યો નહીં. છેતરપિડી કરનારાઓએ તેમના ક્રેડિટ કાર્ડનો પણ ઉપયોગ કર્યો અને તેમની મર્યાદા પૂર્ણ કરી દીધી. કર્નલને ખબર પડી ત્‍યાં સુધીમાં, ૨૮.૮૭ લાખ રૂપિયા ઉપાડી લેવામાં આવ્‍યા હતા.

સાયબર નિષ્‍ણાતોએ જણાવ્‍યું હતું કે વોટ્‍સએપથી મળેલી APK ફાઇલમાં સ્‍પાયવેર હતું. આનાથી છેતરપિડી કરનારાઓને ફોન પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણ મળ્‍યું.

- છેતરપિડી કરનારાઓએ ફોન પર સંપૂર્ણ એડમિન એક્‍સેસ મેળવ્‍યો.

- તેમણે બેંક સાથે જોડાયેલા સિમ કાર્ડનું ક્‍લોનિગ કર્યું.

- બધા SMS ચેતવણીઓ અને OTP છેતરપિડી કરનારાઓના ફોન પર જવા લાગ્‍યા.

- પીડિતના ફોન પર કોઈ સંદેશા મળ્‍યા ન હતા.

- છેતરપિડી કરનારાઓએ ઇન્‍ટરનેટ બેંકિગ, ક્રેડિટ કાર્ડ અને અન્‍ય સેવાઓ પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણ મેળવી લીધું.(૩૮.૬)