ઢાંકાઃ બાંગ્લાદેશમાં છેલ્લા બે દિવસથી ભૂકંપના સતત આંચકાઓને કારણે લોકોમાં ભયનો માહોલ છે. માત્ર ૩૨ કલાકની અંદર જ બાંગ્લાદેશમાં ચાર વખત ધરતી ધ્રૂજી ઉઠી છે, જેમાં સૌથી શક્તિશાળી આંચકો ૫.૭ની તીવ્રતાનો હતો. આ સતત આંચકાઓને કારણે અત્યાર સુધીમાં ૧૦ લોકોનાં મોત થયા છે અને અનેક ઇમારતો ધરાશાયી થઈ છે અથવા તેમાં મોટી તિરાડો પડી છે. આ શ્રેણીબદ્ધ ભૂકંપના આંચકાઓને નિષ્ણાતો કોઈ મોટા ભૂકંપના આવવાના સંકેતો માની રહ્યા છે, જેણે દેશની રાજધાની ઢાકા સહિત સમગ્ર વિસ્તારની સુરક્ષા પર ગંભીર સવાલો ઊભા કર્યા છે.
ભૂકંપના આંચકાઓની શરૂઆત શુક્રવારની સવારે ૫.૭ મેગ્નિટ્યુડના ભૂકંપથી થઈ હતી, જેની અસર ઢાકા સહિત અનેક વિસ્તારોમાં જોવા મળી હતી અને ૧૦ લોકોના જીવ ગયા હતા. આ ઘટનાના ૨૪ કલાક પૂરા નહોતા થયા ત્યાં જ શનિવારની સવારે ફરીથી ભૂકંપના આંચકા અનુભવાયા. ત્યારબાદ, શનિવારની સાંજે સતત બે વખત આંચકા આવતા લોકોમાં ગભરાટ ફેલાયો અને તેઓ ઘરની બહાર દોડી ગયા. બાંગ્લાદેશ હવામાન વિભાગ (BMD) અનુસાર, ૩.૭ની તીવ્રતાવાળા ભૂકંપનું કેન્દ્ર ઢાકાના બડ્ડામાં જમીનની નીચે નોંધાયું હતું. બડ્ડા એક ગીચ વસ્તીવાળો વિસ્તાર હોવાથી, અહીંની ઇમારતો પર વધુ જોખમ ઊભું થયું છે.
BMDના પ્રવક્તા તારિફુલ નવાઝ કબીરે જણાવ્યું કે ભૂકંપની તીવ્રતા (૩.૭ અને ૪.૩) પ્રમાણમાં ઓછી હોવા છતાં, તે ૨૫ સેકન્ડ જેટલા લાંબા સમય સુધી અનુભવાયા હતા. લાંબા સમય સુધી અનુભવાતા આંચકાઓ ઇમારતોને વધુ નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. બાંગ્લાદેશની ભૂસ્તરીય સ્થિતિ જોખમી છે, કારણ કે તે ટેકટોનિક પ્લેટોના જોઇન્ટ પર સ્થિત છે. આ ટેકટોનિક સેટિંગ ભૂકંપની સંભાવનાને વધારે છે. આ જ કારણે નિષ્ણાતો લાંબા સમયથી બાંગ્લાદેશમાં મોટા ભૂકંપ આવવાની ચેતવણી આપી રહ્યા છે, જેણે હવે આ નાના આંચકાઓની શ્રેણી બાદ ફરી ચિંતા વધારી છે.
ઢાકાને ભૂકંપની દ્રષ્ટિએ વિશ્વના ૨૦ સૌથી સંવેદનશીલ શહેરોની યાદીમાં સામેલ કરવામાં આવ્યું છે. આ શહેરની વસ્તી ગીચ છે અને મોટા ભાગનો બાંધકામ ભૂકંપ-પ્રતિરોધક ધોરણોનું પાલન કરતું નથી. નિષ્ણાતોના મતે, જો કોઈ મોટો ભૂકંપ આવે તો ઢાકામાં જર્જરિત ઇમારતો અને ગીચ વસ્તીના કારણે નુકસાનનું પ્રમાણ ખૂબ મોટું અને વિનાશક હોઈ શકે છે. આ સતત આંચકાઓએ બાંગ્લાદેશના વહીવટીતંત્રને શહેરી આયોજન અને ઇમારતોની ગુણવત્તા પર તાત્કાલિક ધ્યાન આપવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો છે, જેથી કોઈ મોટી માનવસર્જિત દુર્ઘટના ટાળી શકાય.