નવી દિલ્‍હી, તા.૧૦: રાજકીય મતભેદોને બાજુ પર મૂકીને, દેશના શાસનમાં એક અત્‍યંત મહત્‍વપૂર્ણ બંધારણીય પદ પર નિમણૂક કરવા માટે એક ગુપ્ત બેઠક યોજાઈ હતી. વડાપ્રધાન નરેન્‍દ્ર મોદી, લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી, અને ગળહમંત્રી અમિત શાહે બંધ બારણે મુલાકાત કરી. આ બેઠકનો મુખ્‍ય એજન્‍ડા દેશના નવા મુખ્‍ય માહિતી કમિશનરની પસંદગી કરવાનો હતો. માહિતી અધિકાર કાયદા હેઠળ થતી આ નિમણૂક સામાન્‍ય રીતે ઔપચારિક પ્રક્રિયા હોય છે, પરંતુ વિપક્ષના નેતા તરીકે રાહુલ ગાંધીની હાજરી આ પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા અને સર્વસંમતિનો સંકેત આપે છે, જે શાસન વ્‍યવસ્‍થા માટે એક સકારાત્‍મક પગલું છે.

આ નિર્ણાયક પસંદગી સમિતિની બેઠકમાં માત્ર નવા મુખ્‍ય માહિતી કમિશનરના નામ પર જ વિચારણા કરવામાં આવી નહોતી, પરંતુ કેન્‍દ્રીય માહિતી કમિશનમાં લાંબા સમયથી ખાલી પડેલા આઠ માહિતી કમિશનરોની જગ્‍યાઓ ભરવા અંગે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. આ જગ્‍યાઓ ખાલી હોવાને કારણે RTI હેઠળના કેસોનો નિકાલ ખૂબ જ ધીમો થઈ ગયો છે, અને CICની વેબસાઈટ મુજબ હાલમાં ૩૦,૮૩૮ કેસ પેન્‍ડિંગ છે. તાજેતરમાં, સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા આ પદો પર ઝડપથી નિમણૂક કરવા માટે સરકારને કહેવામાં આવ્‍યું હતું, જેના પગલે આ બેઠકનું આયોજન કરવામાં આવ્‍યું છે. આ નિમણૂકોથી માહિતી કમિશનનું કાર્ય ઝડપી બનશે અને લાખો RTI અરજદારોને રાહત મળશે.

માહિતી અધિકાર કાયદાની કલમ ૧૨(૩) હેઠળ, CIC અને માહિતી કમિશનરોની નિમણૂક માટે પ્રધાનમંત્રીની અધ્‍યક્ષતામાં એક સમિતિ હોય છે, જેમાં વિરોધ પક્ષના નેતા અને પ્રધાનમંત્રી દ્વારા નિયુક્‍ત એક કેન્‍દ્રીય મંત્રીનો સમાવેશ થાય છે. આ કમિશનની રચનામાં એક મુખ્‍ય માહિતી કમિશનર અને દસ માહિતી કમિશનર હોય છે. આ કમિશન RTI અરજદારોની ફરિયાદો અને સરકારી અધિકારીઓના અસંતોષકારક જવાબો સામેની અપીલો પર નિર્ણય લે છે. ગત મુખ્‍ય માહિતી કમિશનર, હીરાલાલ સમરિયાએ ૧૩ સપ્‍ટેમ્‍બરે તેમનો કાર્યકાળ પૂરો કર્યો ત્‍યારથી આ પદ ખાલી છે, જેનાથી પ્રશાસન પર દબાણ વધ્‍યું છે.

સમિતિની આ બેઠક પર દેશભરના RTI કાર્યકર્તાઓ અને નાગરિક સમાજની નજર ટકેલી છે. CIC એ નાગરિકોને સરકારી કામકાજ વિશે માહિતી મેળવવાનો અધિકાર આપતું સર્વોચ્‍ચ મંચ છે, અને તેના નિર્ણયો પારદર્શિતા અને જવાબદેહી માટે ખૂબ જ મહત્‍વપૂર્ણ છે. હવે જોવાનું એ રહે છે કે આ સમિતિ કયા નામોની ભલામણ કરે છે અને કયારે આ ખાલી પદો ભરવામાં આવે છે. આ નિમણૂકો સરકારી પારદર્શિતા માટે એક નવો યુગ શરૂ કરી શકે છે, લાંબા સમયથી અટકેલા કેસોનો નિકાલ કરીને નાગરિકોના માહિતી અધિકારને મજબૂત કરી શકે છે.