છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય હેં...વારાણસીમાં ભાજપનો પરાજય 9:51 AM
કેન્સરનો ‘‘ઉપાડો'' વધ્યોઃ હવે વૃધ્ધોને જ નહિં પણ યુવાનોને પણ શિકંજામાં લઇ રહ્યો છે
ચોંકાવનારા આંકડા જાહેર
લિમેરિક તા.૧૧: વિશ્વભરમાં કેન્સર એક ગંભીર પડકાર છે. તાજેતરના એક વ્યાપક અહેવાલમાં આ રોગ વિશે ચિતાજનક આંકડા રજૂ કરવામાં આવ્યા છે. ૧૯૯૦ થી ૨૦૨૩ વચ્ચે હાથ ધરવામાં આવેલા આ અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે સારવાર અને ટેકનોલોજીમાં સુધારા છતાં, વિશ્વભરમાં કેન્સરના કેસ અને મૃત્યુ ઝડપથી વધ્યા છે. સૌથી ચિતાજનક બાબત એ છે કે આ રોગ હવે ગરીબ, સંસાધન-ગરીબ દેશોમાં સૌથી ઝડપથી ફેલાઈ રહ્યો છે.
આ અભ્યાસમાં વિશ્વભરના ૨૦૪ દેશો અને પ્રદેશોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં ૪૭ પ્રકારના કેન્સર અને ૪૪ જોખમ પરિબળોનું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું હતું. અહેવાલ મુજબઃ૨૦૨૩ માં વિશ્વભરમાં કેન્સરના ૧૮.૫ મિલિયન નવા કેસ નોંધાયા હતા.
મૃત્યુઃ આ વર્ષે કેન્સરથી આશરે ૧૪ મિલિયન લોકો મૃત્યુ પામ્યા.
સૌથી સામાન્ય કેન્સરઃ ૨૦૨૩ માં સ્તન કેન્સર સૌથી સામાન્ય કેન્સર હતું.
સૌથી વધુ ઘાતકઃ ફેફસાના કેન્સરથી સૌથી વધુ મૃત્યુ થયા હતા.
૨૦૫૦ સુધીમાં પરિસ્થિતિ વધુ ખરાબ થઈ શકે છે.
અભ્યાસમાં, વૈજ્ઞાનિકોએ ચેતવણી આપી હતી કે જો કેન્સરને રોકવા માટે તાત્કાલિક પગલાં લેવામાં નહીં આવે, તો ૨૦૫૦ સુધીમાં ૩૦.૫ મિલિયન લોકો કેન્સરથી પીડાશે. તે જ સમયે, ૧૮.૬ મિલિયન લોકો આ રોગથી પોતાનો જીવ ગુમાવી શકે છે, જે વર્તમાન આંકડા કરતા લગભગ બમણું છે. જ્યારે આર્થિક રીતે સમૃદ્ધ દેશોમાં વય-સંબંધિત કેન્સર મૃત્યુ દરમાં ૨૪ ટકાનો ઘટાડો થયો છે, ત્યારે ગરીબ અને ઓછી-મધ્યમ આવક ધરાવતા દેશોમાં નવા કેસોનો દર અનુક્રમે ૨૪ ટકા અને ૨૯ ટકા વધ્યો છે.
૨૦૨૩ માં સ્તન કેન્સર સૌથી સામાન્ય કેન્સર છે, જ્યારે ફેફસાના કેન્સર સૌથી વધુ મૃત્યુનું કારણ છે. આગામી ૨૫ વર્ષોમાં, ૨૦૫૦ સુધીમાં, નવા કેન્સરના કેસોમાં ૬૦.૭ ટકા અને મૃત્યુમાં ૭૪.૫ ટકાનો વધારો થવાની ધારણા છે.
લગભગ છમાંથી એક વૈશ્વિક મૃત્યુ કેન્સરને કારણે થયું હતું. ૨૦૨૩ માં, ૪૧.૭ ટકા કેન્સરના મૃત્યુ સુધારી શકાય તેવા જોખમી પરિબળોને કારણે થયા હતા. તમાકુ, દારૂ, બિનઆરોગ્યપ્રદ આહાર, ઉચ્ચ બોડી માસ ઇન્ડેક્સ, વાયુ પ્રદૂષણ અને હાનિકારક કાર્યસ્થળ અથવા પર્યાવરણીય સંપર્કો બધાએ ફાળો આપ્યો. જો સરકારો જાહેર આરોગ્ય નીતિઓને મજબૂત બનાવે અને સ્વસ્થ પસંદગીઓને સરળ બનાવે, તો દર વર્ષે લાખો કેન્સરના કેસોને અટકાવી શકાય છે.
ત્રણ દાયકાથી વધુના ડેટાનો ઉપયોગ કરીને, અમે ભવિષ્યના કેન્સરના વલણોનું મોડેલિગ કર્યું. વસ્તી વૃદ્ધિ અને વૃદ્ધત્વ ભૂમિકા ભજવે છે, પરંતુ જીવનશૈલી, શહેરીકરણ, હવાની ગુણવત્તા અને આર્થિક વિકાસમાં વ્યાપક ફેરફારો પણ કેન્સરના જોખમોના સંપર્કમાં વધારો કરી રહ્યા છે. મોટા હસ્તક્ષેપો વિના, આ વલણો ચાલુ રહેશે. પ્રારંભિક નિદાનમાં રોકાણ કરીને, સરકારો સ્તન, સર્વાઇકલ અને કોલોરેક્ટલ કેન્સર જેવા કેન્સર માટે સ્ક્રીનીંગ ઓફર કરી શકે છે, જે જીવન બચાવે છે પરંતુ વિશ્વના મોટાભાગના ભાગોમાં દુર્લભ છે.
તમાકુ નિયંત્રણ, હવાની ગુણવત્તા નિયમન, સ્થૂળતા નિવારણ અને કાર્યસ્થળ સલામતી માટે પુરાવા છે, અને આને મજબૂત બનાવવાની જરૂર છે. આરોગ્ય પ્રણાલીઓને પણ વિસ્તૃત કરવાની જરૂર છે. પ્રયોગશાળાઓ અને પ્રશિક્ષિત ઓન્કોલોજી સ્ટાફની એક્સેસ, તેમજ સસ્તી સારવારમાં વધારો થવો જોઈએ. ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળા ડેટા પણ આવશ્યક છે. કેન્સર હવે ફક્ત વૃદ્ધોને અસર કરતી સ્થિતિ નથી. ઘણા પ્રદેશોમાં, યુવાનોમાં કેન્સરનું નિદાન વધુને વધુ થઈ રહ્યું છે જે ઐતિહાસિક રીતે પછીના તબક્કામાં જોવા મળ્યા હતા. આના પરિણામો સ્વાસ્થ્યથી ઘણા આગળ વધે છે.
(10:29 AM IST)
