નવી દિલ્‍હી તા.૧૭: ભારત દેશમાં કરોડો લોકો મોબાઇલનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. આ મોબાઇલ વપરાશકર્તાઓને આવનારા વર્ષથી રિચાર્જ કરાવવા માટે વધુ રકમ ચુકવવી પડી શકે છે. ગ્‍લોબલ ઇનવેસ્‍ટમેંટ ફર્મ મોર્ગન સ્‍ટેનલી અનુસાર ટેલિકોમ કંપનીઓ એપ્રિલ અને જૂન ૨૦૨૬ વચ્‍ચે 4G અને 5G પ્‍લાનના ભાવમાં ૧૬ થી ૨૦ ટકાનો વધારો કરી શકે છે.

ભારતની મુખ્‍ય ટેલિકોમ કંપનીઓ, જેમ કે રિલાયન્‍સ જિયો, ભારતી એરટેલ અને વોડાફોન આઈડિયા આવતા વર્ષે મોબાઇલ પ્‍લાનના ભાવમાં વધારો કરી શકે છે. મોર્ગન સ્‍ટેનલીના નવા અહેવાલ મુજબ, ૨૦૨૬ માં 4G અને 5G પ્‍લાનના ભાવમાં ૧૬ થી ૨૦ ટકાનો વધારો થઈ શકે છે. આના પરિણામે પ્રીપેડ અને પોસ્‍ટપેઇડ બંને ગ્રાહકો માટે ખર્ચમાં વધારો થઈ શકે છે. આ વધારાથી નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૭ માં કંપનીઓની આવકમાં વધારો થશે. અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે આનાથી ગ્રાહક દીઠ સરેરાશ આવક (ARPU) માં નોંધપાત્ર વધારો થશે. એવું પણ માનવામાં આવે છે કે રિચાર્જ વધારાથી એરટેલને સૌથી વધુ ફાયદો થશે. વધુમાં, Vi જેવા નાના ખેલાડીઓ Jio અને Airtel જેવા મોટા ખેલાડીઓ શું પગલાં લે છે તે જોવાની રાહ જોઈ રહ્યા છે, અને પછી તે મુજબ તેમના પગલાંને અનુકૂલિત કરે છે.

છેલ્‍લા કેટલાક વર્ષોમાં ટેલિકોમ કંપનીઓએ ત્રણ વખત કિમતોમાં વધારો કર્યો છે. આનું મુખ્‍ય કારણ એ છે કે કંપનીઓ તેમના વ્‍યવસાયોને મજબૂત કરવા માંગે છે અને 5G નેટવર્કમાં ભારે રોકાણ કરી રહી છે. ૨૦૧૯ માં, કિમતોમાં ૧૫ થી ૫૦ ટકાનો વધારો થયો. પછી, ૨૦૨૧ માં, ૨૦ થી ૨૫ ટકાનો વધારો થયો. ગયા વર્ષે, એટલે કે, ૨૦૨૪ માં, કિમતોમાં ૧૦ થી ૨૦ ટકાનો વધારો થયો.

ET ટેલિકોમ રિપોર્ટ (રેફ઼) અનુસાર, નિષ્‍ણાતોએ શરૂઆતમાં ૨૦૨૬ માં ૧૫ ટકાનો વધારો થવાની અપેક્ષા રાખી હતી, પરંતુ હવે મોર્ગન સ્‍ટેનલીએ તેનાથી પણ વધુનો અંદાજ લગાવ્‍યો છે. કંપનીઓ સસ્‍તા પ્‍લાન દૂર કરી રહી છે અથવા ઊંચી કિમતના પ્‍લાનમાં OTT જેવા ફાયદા ઉમેરી રહી છે, જેનાથી ગ્રાહકો વધુ કિમતના પ્‍લાન પસંદ કરવા માટે પ્રોત્‍સાહિત થઈ રહ્યા છે. પરિણામે, આનો સીધો ફાયદો ગ્રાહકોના ખિસ્‍સા પર પડશે.

મોર્ગન સ્‍ટેનલીના રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે અગાઉના ભાવ વધારાથી એરટેલને સૌથી વધુ ફાયદો થયો હતો. તેની આવક અને નફો અન્‍ય કંપનીઓ કરતા વધુ વધ્‍યો. હવે પણ એવું જ અપેક્ષિત છે. દેશમાં 5G કવરેજ હવે ૯૦ ટકા સુધી પહોંચી ગયું છે. હવે, કંપનીઓ ભવિષ્‍ય માટે તૈયારી કરી રહી છે જ્‍યાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્‍ટેલિજન્‍સ (AI) મુખ્‍ય ભૂમિકા ભજવશે. અહેવાલો અનુસાર, ARPU ૨૦૩૨ સુધીમાં રૂા.૩૭૦ થી રૂા.૩૯૦ સુધી પહોંચી શકે છે.

એરટેલના વાઇસ ચેરમેન અને એમડી ગોપાલ વિટ્ટલે જણાવ્‍યું હતું કે ભારતની પ્રતિ ગ્રાહક આવક અને પ્રતિ જીબી કિમત વિશ્વમાં સૌથી ઓછી છે. તેથી, ભાવમાં સુધારા માટે અવકાશ છે. જો યોજના માળખામાં ફેરફાર કરવામાં આવે તો, ARPU આપમેળે વધશે. હાલમાં, ભારતમાં મોટાભાગના પ્‍લાન સમાન છે, જેના કારણે અપગ્રેડ માટે બહુ ઓછી જગ્‍યા બાકી છે.

વોડાફોન આઈડિયાના સીઈઓ અભિજીત કિશોરે કહ્યું કે ભાવ વધારો જિયો અને એરટેલ જેવા મુખ્‍ય ખેલાડીઓ શું કરે છે તેના પર નિર્ભર રહેશે. ભાવ વધારો જરૂરી છે, પરંતુ ક્‍યારે અને કેટલી ઝડપથી થશે તે જોવાનું બાકી છે. મોર્ગન સ્‍ટેનલી માને છે કે ભાવ વધારાથી ટેલિકોમ કંપનીઓની કુલ આવક ભારતના જીડીપીના હિસ્‍સા તરીકે ફિલિપાઇન્‍સને વટાવી શકે છે. જો કે, બોજ ગ્રાહકો પર પડશે; તેમણે વધુ ખર્ચાળ પ્‍લાન માટે તૈયાર રહેવું જોઈએ