ટોક્યો, તા. ૨૨ : વૈશ્વિક ચલણ બજારમાં જાપાનનું ચલણ 'યેન' અત્યારે ગંભીર કટોકટીનો સામનો કરી રહ્યું છે. સોમવારે યેનનું મૂલ્ય યુરો અને સ્વિસ ફ્રેન્ક સામે અત્યાર સુધીના સૌથી નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયું છે. બેંક ઓફ જાપાન (BOJ) દ્વારા વ્યાજદરમાં વધારો કરવા છતાં, ગવર્નર કાઝુઓ ઉએડાના નરમ વલણને કારણે રોકાણકારોમાં આત્મવિશ્વાસનો અભાવ જોવા મળ્યો હતો, જેના પરિણામે બજારમાં યેનનું મોટાપાયે વેચાણ શરૂ થયું છે.
રેકોર્ડ તોડ ઘટાડો: યુરો અને ફ્રેન્ક સામે પછડાટ
તાજેતરના આંકડા મુજબ, એક યુરોની કિંમત ૧૮૪.૯૨ યેનની રેકોર્ડ ઊંચી સપાટીએ પહોંચી છે, જ્યારે સ્વિસ ફ્રેન્ક પણ ૧૯૮.૪ યેનના સ્તરને સ્પર્શી ગયો છે. અમેરિકી ડોલર સામે પણ યેન નબળો પડીને ૧૫૭.૩૭ ના સ્તરે ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે. સામાન્ય રીતે વ્યાજદરમાં વધારો ચલણને મજબૂત બનાવે છે, પરંતુ ગવર્નર ઉએડાએ ભવિષ્યમાં આક્રમક રીતે વ્યાજદર વધારવાના કોઈ સંકેત ન આપતા વેપારીઓએ યેન પર 'હુમલો' કરવાનું શરૂ કર્યું છે.
જાપાન સરકારની 'એક્શન' લેવાની તૈયારી
યેનમાં થઈ રહેલા આ તીક્ષ્ણ ઘટાડાથી જાપાન સરકાર ચિંતામાં મુકાઈ છે. ટોચના ચલણ રાજદ્વારી આત્સુશી મિમુરાએ ચેતવણી આપી છે કે સરકાર ચલણના બજારમાં સીધી હસ્તક્ષેપ (Intervention) કરવા માટે તૈયાર છે. જાપાનના નવા વડાપ્રધાન સના તાકાઇચીની જંગી ખર્ચ કરવાની યોજનાઓને કારણે પણ બજારમાં એવી અફવા છે કે જાપાનની નાણાકીય સ્થિતિ વધુ વણસી શકે છે, જે યેનને વધુ નબળું પાડી રહી છે.
અર્થતંત્ર પર અસર અને નિષ્ણાતોનો મત
જાપાનનું ૨૦૨૬નું બજેટ ૧૨૦ ટ્રિલિયન યેન ($૭૭૫ બિલિયન) ના નવા રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચવાની શક્યતા છે. નિષ્ણાતો માને છે કે જો સરકાર પોતાની નાણાકીય નીતિઓ સ્પષ્ટ નહીં કરે, તો માત્ર બજારમાં દરમિયાનગીરી કરવાથી યેનને બચાવવું મુશ્કેલ બનશે. બીજી તરફ, બ્રિટિશ પાઉન્ડ અને યુરો ડોલર સામે મજબૂત થઈ રહ્યા છે, જે જાપાન માટે નિકાસ અને આયાતના ગણિતને બગાડી શકે છે.
નાતાલ પર રહેશે સૌની નજર
આગામી ૨૫ ડિસેમ્બરે ગવર્નર ઉએડા બિઝનેસ લોબીને સંબોધિત કરવાના છે. રોકાણકારો આશા રાખી રહ્યા છે કે આ સંબોધનમાં કદાચ યેનને ટેકો આપવા માટે કોઈ નવી જાહેરાત થઈ શકે છે. જો ત્યાં પણ કોઈ નક્કર પગલાંની ખાતરી નહીં મળે, તો યેન હજુ પણ વધુ નીચે જઈ શકે છે, જેની સીધી અસર જાપાનમાં આયાતી વસ્તુઓના ભાવ વધારા પર પડશે.