તૌઈપેઈ: ચીન અને તાઈવાન વચ્ચેના તણાવમાં આજે સોમવારે અચાનક મોટો વધારો થયો છે. ચીનની સેનાના ઇસ્ટર્ન થિયેટર કમાન્ડે તાઈવાનની આસપાસના દરિયાઈ અને હવાઈ વિસ્તારમાં ઓચિંતી લશ્કરી કવાયત શરૂ કરી છે, જેને ‘જસ્ટિસ મિશન ૨૦૨૫’ નામ આપવામાં આવ્યું છે. આ કવાયત સોમવારે રાત્રે શરૂ થઈ છે અને મંગળવાર, ૩૦ ડિસેમ્બર સુધી ચાલશે. 

ચીનના આ આક્રમક પગલાને કારણે તાઈવાન સ્ટ્રેટમાં યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ નિર્માણ પામી છે.

ચીન દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા નકશા અને વિગતો મુજબ, તાઈવાનની ચારેય બાજુ કુલ ૭ વોર્નિંગ ઝોન (ચેતવણી વિસ્તારો) જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. જેમાં ઝોન ૩ તાઈવાન સ્ટ્રેટને આવરી લે છે, જ્યારે ઝોન ૧, ૨ અને ૬ તાઈવાનના એર ડિફેન્સ આઈડેન્ટિફિકેશન ઝોનની અંદર ઉત્તર અને પશ્ચિમ દિશામાં આવેલા છે. આ કવાયતમાં ચીનની આર્મી, નેવી, એરફોર્સ અને રોકેટ ફોર્સના જવાનો ભાગ લઈ રહ્યા છે. સંરક્ષણ નિષ્ણાતોના મતે, આ કવાયતનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય તાઈવાનની ઉત્તર, દક્ષિણ અને પૂર્વ દિશામાંથી સંપૂર્ણ નાકાબંધી (બ્લોકેડ) કરવાનું રિહર્સલ કરવાનો છે.

ચીનના સરકારી મીડિયા દ્વારા આ કવાયત પહેલા એક પ્રોપેગન્ડા પોસ્ટર પણ જાહેર કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં તાઈવાનના એરબેઝ અને લશ્કરી થાણાઓની સેટેલાઇટ તસવીરો દર્શાવીને ચીમકી આપવામાં આવી હતી કે, "તમે સ્વતંત્રતાનો પ્રયાસ કેવી રીતે કરી શકો?" આ પોસ્ટરમાં ચીનની મિસાઈલો તાઈવાન તરફ તાકેલી બતાવવામાં આવી છે.

ચીનની આ હરકત સામે તાઈવાનના રાષ્ટ્રીય રક્ષા મંત્રાલયે પણ તાત્કાલિક પ્રતિક્રિયા આપી છે. 

તાઈવાને ‘રેપિડ રિસ્પોન્સ એક્સરસાઇઝ’ (ત્વરિત જવાબી કવાયત) શરૂ કરી દીધી છે. તાઈવાની સેનાએ પોતાની એર-ડિફેન્સ સિસ્ટમ્સ, એન્ટી-શિપ મિસાઈલો અને નેવલ ફોર્સને હાઈ એલર્ટ પર રાખી છે જેથી ચીન તરફથી કોઈપણ સંભવિત હુમલાનો જવાબ આપી શકાય.

આ દરમિયાન આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ હલચલ તેજ બની છે. જાપાનના કોસ્ટ ગાર્ડનું એક સ્પેશિયલ સર્વેલન્સ એરક્રાફ્ટ (Dassault Falcon 2000MSA) ઓકિનાવાના નાહા એરબેઝ પરથી ઉડાન ભરીને તાઈવાનની દક્ષિણ-પશ્ચિમ દિશા તરફ રવાના થયું હોવાના અહેવાલો છે, જે આ વિસ્તારમાં ચાલી રહેલી ગતિવિધિઓ પર નજર રાખી રહ્યું છે.

વૈશ્વિક ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિને જોતા, કેટલાક વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે અમેરિકાનું ધ્યાન હાલમાં પશ્ચિમ ગોળાર્ધ અને અન્ય વૈશ્વિક મુદ્દાઓ પર કેન્દ્રિત હોવાથી, ચીન આ સમયનો લાભ લઈ તાઈવાન પર દબાણ વધારવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. જોકે, ચીન જાપાન, દક્ષિણ કોરિયા અને અમેરિકા સાથેના સંપૂર્ણ યુદ્ધ માટે તૈયાર છે કે કેમ તે અંગે પ્રશ્ન છે, પરંતુ હાલની આ કવાયત ભવિષ્યના આક્રમણની તૈયારીનો એક ભાગ હોવાનું સ્પષ્ટ દેખાય છે.