રિયાધ:  એક સમયે યમનમાં ઈરાન સમર્થિત હુથી બળવાખોરો સામે એકસાથે લડનારા બે શક્તિશાળી સાથીઓ, સાઉદી અરેબિયા અને સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE), હવે એકબીજાના લોહીના તરસ્યા બન્યા છે. યમનના વ્યૂહાત્મક મુકલ્લા બંદર પર સાઉદી અરેબિયાએ કરેલા ભીષણ હવાઈ હુમલાએ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ખળભળાટ મચાવ્યો છે. સાઉદીનો દાવો છે કે આ હુમલો UAE સમર્થિત અલગતાવાદીઓને અપાતી લશ્કરી મદદ રોકવા માટે હતો, જ્યારે અમીરાતે તેને પાયાવિહોણો ગણાવ્યો છે. પરિસ્થિતિ એટલી હદે વણસી છે કે સાઉદી સમર્થિત યમન સરકારે UAEના સૈનિકોને માત્ર 24 કલાકમાં દેશ છોડવાનું ફરમાન જારી કર્યું છે. આ સંઘર્ષ માત્ર બે દેશો વચ્ચેનો નથી, પરંતુ અખાતી ક્ષેત્રના નેતૃત્વ માટેની એક ખતરનાક લડાઈમાં પરિવર્તિત થઈ રહ્યો છે.

ભારત માટે આ સંઘર્ષ કોઈ મોટી આફતથી ઓછો નથી, કારણ કે રિયાધ અને અબુ ધાબી બંને નવી દિલ્હીના અત્યંત ગાઢ મિત્રો અને તેલના મુખ્ય સપ્લાયર્સ છે. અખાતી દેશોમાં આશરે 60 લાખથી વધુ ભારતીયો વસે છે જેઓ દર વર્ષે અબજો ડોલરનું વિદેશી હૂંડિયામણ ભારત મોકલે છે. જો આ બંને દેશો વચ્ચે યુદ્ધ ફાટી નીકળે તો તેલના ભાવ આસમાને પહોંચી શકે છે અને ભારતીયોની નોકરીઓ પર સીધું જોખમ આવી શકે છે. વધુમાં, વડાપ્રધાન મોદીનો મહત્વકાંક્ષી 'ભારત-મધ્ય પૂર્વ આર્થિક કોરિડોર' (IMEC), જે આ બંને દેશોમાંથી પસાર થવાનો છે, તે પણ હવે અનિશ્ચિતતાના ગર્તામાં ધકેલાયો છે. ભારત માટે અત્યારે "બેવડી તલવાર પર ચાલવા" જેવી સ્થિતિ છે, કારણ કે તે કોઈ એકનો પક્ષ લઈને બીજા મિત્રને ગુમાવી શકે તેમ નથી.

આ કટોકટીનો લાભ લેવા પાકિસ્તાન હવે સક્રિય થયું છે અને પોતાને 'મધ્યસ્થી' તરીકે રજૂ કરી રહ્યું છે. પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રી ઇશાક ડારે સાઉદી નેતૃત્વ સાથે વાતચીત કરીને પ્રાદેશિક 'મોટા ભાઈ' બનવાની કોશિશ કરી છે. મુકલ્લા બંદર અને એડેનનો અખાત વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત શિપિંગ રૂટ્સમાંના એક છે, જ્યાં અસ્થિરતા વધતા ભારતીય માલવાહક જહાજોની સલામતી અને વીમા ખર્ચમાં મોટો વધારો થવાની ભીતિ છે. સાઉદી અરેબિયાની 'લાલ રેખા' અને UAEની સૈન્ય પીછેહઠ બાદ હવે સમગ્ર વિશ્વની નજર આ બાબતે ભારત અને અમેરિકાની રાજદ્વારી હિલચાલ પર ટકેલી છે, જે કદાચ આ સંઘર્ષને શાંત પાડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી શકે છે.