નવી દિલ્હી/કારાકાસ:અમેરિકાએ વેનેઝુએલામાં કરેલી આક્રમક સૈન્ય કાર્યવાહી અને રાષ્ટ્રપતિ માદુરોની ધરપકડ બાદ આખું વિશ્વ અત્યારે બે છાવણીમાં વહેંચાઈ ગયું છે. એક તરફ રશિયા અને ચીન અમેરિકાને ધમકી આપી રહ્યા છે, ત્યારે ભારત સરકારે અત્યંત સંતુલિત પણ મજબૂત પ્રતિક્રિયા આપીને પોતાની વિદેશ નીતિનો પરિચય કરાવ્યો છે. વિદેશ મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે દક્ષિણ અમેરિકાના આ ક્ષેત્રમાં શાંતિ અને સ્થિરતા જાળવવી અત્યંત અનિવાર્ય છે. ભારત સરકાર આ ભયાનક યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ પર પળેપળની નજર રાખી રહી છે અને હિંસાને બદલે વાતચીત દ્વારા ઉકેલ લાવવા પર ભાર મૂક્યો છે.

ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ 'X' પર ભારતનું સત્તાવાર વલણ રજૂ કરતા જણાવ્યું કે, વેનેઝુએલામાં સર્જાયેલી સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર અને ચિંતાજનક છે. ભારત હંમેશા 'વસુધૈવ કુટુંબકમ'ની ભાવના સાથે માનવતાના પક્ષમાં ઊભું રહ્યું છે, અને આ સમયે પણ વેનેઝુએલાના સામાન્ય લોકોની સુરક્ષા એ ભારતની પ્રાથમિકતા છે. દિલ્હીએ આડકતરી રીતે સંકેત આપ્યો છે કે એકપક્ષીય સૈન્ય હસ્તક્ષેપને બદલે શાંતિપૂર્ણ સંવાદ દ્વારા લોકશાહી મૂલ્યોની સ્થાપના થવી જોઈએ, જેથી પ્રદેશમાં વધુ અરાજકતા ન ફેલાય.

કારાકાસમાં ચાલી રહેલા વિસ્ફોટો અને અમેરિકી ફાઈટર જેટ્સના ગુંજારવ વચ્ચે ત્યાં વસતા ભારતીય સમુદાયની સુરક્ષા પણ એક મોટો પ્રશ્ન છે. ભારતીય દૂતાવાસ અત્યારે યુદ્ધના ધોરણે કાર્યરત છે અને ત્યાં રહેલા તમામ ભારતીય નાગરિકો સાથે સીધા સંપર્કમાં છે. વિદેશ મંત્રાલયે ખાતરી આપી છે કે ભારતીયોને દરેક સંભવ મદદ પૂરી પાડવામાં આવશે અને જો જરૂર પડશે તો તેમને સુરક્ષિત રીતે દેશ પરત લાવવા માટે 'ઈવેક્યુએશન' પ્લાન પણ તૈયાર રાખવામાં આવ્યો છે. ભારતીય દૂતાવાસે નાગરિકોને બિનજરૂરી બહાર ન નીકળવા અને સુરક્ષિત સ્થળોએ રહેવા સૂચના આપી છે.

વિશ્વના રાજકારણમાં ભારતનું આ વલણ અત્યંત મહત્વનું મનાય છે, કારણ કે ભારત અને વેનેઝુએલા વચ્ચે ઊર્જા ક્ષેત્રે ઊંડા સંબંધો રહ્યા છે. ભારત તેલ માટે વેનેઝુએલા પર નિર્ભર રહેતું આવ્યું છે, તેથી ત્યાંની અસ્થિરતા ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા પર પણ અસર કરી શકે છે. ભારતની આ 'શાંતિ અપીલ' દર્શાવે છે કે નવી દિલ્હી રશિયા-ચીનની આક્રમકતા અને અમેરિકાની સૈન્ય શક્તિ વચ્ચે સંતુલન જાળવીને વિશ્વને ત્રીજા વિશ્વયુદ્ધની ખાઈમાં પડતા બચાવવા માંગે છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે ભારતની આ અપીલ પર વોશિંગ્ટન અને મોસ્કો કેવી પ્રતિક્રિયા આપે છે.