નવી દિલ્‍હી તા.૧૨: દેશમાં આવકવેરા અંગેની સૌથી મોટી ફરિયાદ હંમેશા રહી છે કે કાયદો ખૂબ જાટિલ છે. સામાન્‍ય માણસ માટે દરેક વિભાગમાં શું કરવું અને કેટલો કર ચૂકવવો તે સમજવું મુશ્‍કેલ બની જાય છે. આ સમસ્‍યાને ઉકેલવા માટે, સરકાર હવે એક નવો અને સરળ કાયદો, આવકવેરા કાયદો ૨૦૨૫ રજૂ કરી રહી છે. આ નવો કાયદો ૧ એપ્રિલથી દેશભરમાં અમલમાં આવશે અને લગભગ ૬૪ વર્ષ જૂના આવકવેરા કાયદા ૧૯૬૧ ને બદલશે.

આવકવેરા કાયદો ૧૯૬૧ એવા સમયે લાગુ કરવામાં આવ્‍યો હતો જ્‍યારે ભારતનું અર્થતંત્ર આજ જેટલું ડિજિટલ અને આધુનિક નહોતું. સમય જતાં, સેંકડો સુધારા કરવામાં આવ્‍યા. પરિણામે, કાયદો એટલો બોજારૂપ અને જટિલ બની ગયો કે તેને વાંચવું પણ મુશ્‍કેલ બની ગયું, કર ચૂકવવાનું તો દૂર જ. નાના કરદાતાઓ, પગારદાર વ્‍યક્‍તિઓ અને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે આ એક મોટી સમસ્‍યા બની ગઈ હતી. સરકાર માને છે કે હવે આખો કાયદો ફરીથી લખવાનો સમય આવી ગયો છે.

સરકારના મતે, નવો કર કાયદો લગભગ ૫૦ ટકા ટૂંકો હશે. ભાષાને સરળ બનાવવામાં આવી છે જેથી સામાન્‍ય લોકો પણ કર નિષ્‍ણાતની મદદ વિના નિયમો સમજી શકે. બિનજરૂરી કલમો દૂર કરવામાં આવી છે, અને ઘણી જૂની અને બિનજરૂરી કર જોગવાઈઓ સંપૂર્ણપણે દૂર કરવામાં આવી છે. સરકારનો દાવો છે કે આનાથી કર વિવાદો અને કોર્ટ કેસ ઘટશે.

સૌથી મોટી રાહત એ છે કે કર દરોમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યા નથી. આનો અર્થ એ છે કે તમારા ટેક્‍સ સ્‍લેબ સમાન રહેશે. આ કાયદો આવક તટસ્‍થ છે, એટલે કે તે સરકારની આવકને અસર કરશે નહીં. ફરક માત્ર એટલો હશે કે કર ભરવાના નિયમો હવે સ્‍પષ્ટ અને સમજવામાં સરળ બનશે.

અત્‍યાર સુધી, આવકવેરા કાયદામાં પાછલું વર્ષ અને આકારણી વર્ષૅ જેવા જાટિલ શબ્‍દો લોકોને મૂંઝવણમાં મૂકતા હતા. નવા કાયદામાં આને દૂર કરવામાં આવ્‍યું છે. હવે ફક્‍ત એક જ શબ્‍દ રહેશે કર વર્ષે. આનાથી ITR ફાઇલિગ પ્રક્રિયા વધુ સરળ બનશે. વધુમાં, જો કોઈ કરદાતા નિયત તારીખ પછી તેમનું રિટર્ન ફાઇલ કરે છે, તો તેઓ TDS રિફંડ મેળવવા માટે હકદાર બનશે, જે અગાઉ મુશ્‍કેલ હતું.

સરકારે સ્‍પષ્ટતા કરી છે કે બજેટ ૨૦૨૬-૨૭માં કર સંબંધિત તમામ નવા ફેરફારો, પછી ભલે તે વ્‍યક્‍તિગત કર, કોર્પોરેટ કર અથવા HUF નિયમો સંબંધિત હોય, નવા આવકવેરા કાયદા ૨૦૨૫ હેઠળ સમાવિષ્ટ કરવામાં આવશે. સંસદની મંજૂરી બાદ, તેના નિયમો અને કર ફોર્મ હવે ઘડવામાં આવી રહ્યા છે.

કર પ્રણાલીમાં સુધારો કરવાનો આ પહેલીવાર પ્રયાસ નથી થયો. ૨૦૧૦ માં ડાયરેક્‍ટ ટેક્‍સ કોડ રજૂ કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્‍યો હતો, પરંતુ તે નિષ્‍ફળ ગયો. બાદમાં, ૨૦૧૭ માં, એક સમિતિની રચના કરવામાં આવી, અને તેના અહેવાલના આધારે, આ નવો કાયદો તૈયાર કરવામાં આવ્‍યો. આવકવેરા અધિનિયમ ૨૦૨૫ નો ઉદ્દેશ્‍ય સ્‍પષ્ટ છેઃ કર પ્રણાલીને સરળ, પારદર્શક અને વિશ્વસનીય બનાવવાનો. કર એ જ રહેશે, પરંતુ હવે સમજવામાં સરળતા રહેશે. આ ફેરફાર પગારદાર વ્‍યક્‍તિઓ, નાના વ્‍યવસાયો અને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે મોટી રાહત માનવામાં આવે છે