નવી દિલ્‍હી તા.૩: વિશ્વની સૌથી મોંઘી ક્રિપ્‍ટોકરન્‍સી, બિટકોઈન, ઘણા સમયથી નોંધપાત્ર ઘટાડો અનુભવી રહી છે. સોમવારે પણ બિટકોઈનમાં ઘટાડો થયો હતો, જે એશિયન બજારોમાં ૧૦ મહિનાના નીચલા સ્‍તરે પહોંચ્‍યો હતો. સપ્તાહના અંતે વેચવાલી બાદ, બજારમાં અનિﾍતિતાનો અનુભવ થઈ રહ્યો છે, જેનાથી રોકાણકારોનો વિશ્વાસ ડગમગી ગયો છે.

બિટકોઈનનો ભાવ ૨.૫% ઘટીને ડોલર ૭૪,૫૪૧ (આશરે રૂ. ૬૮ લાખ) થયો. જોકે, પછીથી તે થોડો સુધર્યો. સાંજે ૫ વાગ્‍યે, એક બિટકોઈન ડોલર ૭૭,૬૬૨ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો. ગયા વર્ષે બિટકોઈનનો ભાવ ૨૦% થી વધુ ઘટ્‍યો છે. આ ઘટાડો એવા સમયે આવ્‍યો છે જ્‍યારે યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પને ક્રિપ્‍ટોકરન્‍સીના સમર્થક માનવામાં આવે છે. તેમનો ક્રિપ્‍ટો એક્‍સચેન્‍જ સાથે જોડાયેલો વ્‍યવસાય પણ છે.

જાન્‍યુઆરીમાં બિટકોઈનના ભાવમાં લગભગ ૧૧% નો ઘટાડો થયો. ૨૦૧૭ના પ્રારંભિક કોઈન ઓફરિગ (ICO) તેજી પછી આ સૌથી મોટો ઘટાડો હતો. આ ઘટાડો એવા સમયે આવ્‍યો છે જ્‍યારે શેરબજારમાં પણ ઉથલપાથલ છે. સોનાના ભાવમાં સોમવારે પણ ઘટાડો ચાલુ રહ્યો, ગયા અઠવાડિયે એક દાયકામાં સૌથી મોટો ઘટાડો થયો હતો.

ગયા વર્ષે, વ્‍હાઇટ હાઉસના ક્રિપ્‍ટો તરફી વલણ અને સંસ્‍થાકીય રોકાણકારોના વધતા રસને કારણે બિટકોઈનનો ભાવ ડોલર ૧૨૬,૦૦૦ (લગભગ રૂ. ૧.૧૫ કરોડ) ની રેકોર્ડ ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્‍યો હતો. જોકે, તે પછી તરત જ મોટો વેચાણ થયું. ત્‍યારથી બિટકોઈનના ભાવમાં લગભગ ૪૦% નો ઘટાડો થયો છે.

કોઈનસ્‍વિચ અનુસાર, સપ્તાહના અંતે ઓછી તરલતા, વધતા ભૌગોલિક રાજકીય જોખમો અને બજારમાં વધુ પડતા લીવરેજને કારણે બિટકોઈનનો તીવ્ર ઘટાડો થયો હતો. ઈરાનના બંદર અબ્‍બાસ બંદર પર વિસ્‍ફોટના સમાચાર બાદ જોખમી ભાવના વધુ ખરાબ થઈ ગઈ, જેના કારણે રોકાણકારો જોખમી સંપત્તિઓથી દૂર રહેવા લાગ્‍યા.

ડેલ્‍ટા એક્‍સચેન્‍જના સંશોધન વિશ્‍લેષક રિયા સેહગલે જણાવ્‍યું હતું કે જાન્‍યુઆરીમાં યુએસ સ્‍પોટ બિટકોઈન ETF માંથી ઼૧.૬ બિલિયનના ચોખ્‍ખા ઉપાડથી વેચાણમાં વધુ વધારો થયો છે, જે સંસ્‍થાકીય રોકાણકારો દ્વારા જોખમથી દૂર જવાનો સંકેત આપે છે. જ્‍યાં સુધી મેક્રો સ્‍થિરતા પરત ન આવે અને ETF રોકાણ ફરી શરૂ ન થાય ત્‍યાં સુધી, ક્રિપ્‍ટો બજાર રક્ષણાત્‍મક રહેવાની શક્‍યતા છે. વેપારીઓ અપેક્ષા રાખે છે કે ટકાઉ પુનઃપ્રાપ્તિ શરૂ થાય તે પહેલાં બજાર અસ્‍થિરતા અથવા વધુ ઘટાડાનો અનુભવ કરશે.