<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Wednesday, 4th February 2026

૪૦ અબજ ડોલરના સામાન ઉપર અમેરિકામાં ઝીરો ડયુટી : ડેરી અને કૃષિ ક્ષેત્ર પણ સુરક્ષિત : ફાધર ઓફ ઓલ ડીલ્‍સમાં ભારતની જીત : હાથ પણ ઉપર રહ્યો

ટ્રેડ ડિલમાં ડેરી અને સંવેદનશીલ કૃષિ પ્રોડકટ બાકાતઃ ૨૫ ટકા પેનલ્‍ટી ટેરિફ પણ ટૂંક સમયમાં હટશેઃ ભારતીય નિકાસકારોને ફાયદોઃ સ્‍ટીલ-એલ્‍યુમિનિયમ અને ઓટો પર સેફગાર્ડ ડયુટી જારીઃ દરેક ભારતીયોનું હીત સુરક્ષિતઃ પીયુષ ગોયલ

નવી દિલ્‍હી તા.૪: ભારત અને યુનાઇટેડ સ્‍ટેટ્‍સ વચ્‍ચેના નવા વેપાર કરારમાં ભારતીય ડેરી અને કૃષિ માલને બાકાત રાખવામાં આવ્‍યો છે. જોકે, સારા સમાચાર એ છે કે ઼૪૦ બિલિયનથી વધુ મૂલ્‍યના ભારતીય માલ હવે કોઈપણ કર (શૂન્‍ય ડ્‍યુટી) વિના યુનાઇટેડ સ્‍ટેટ્‍સમાં પ્રવેશી શકશે.કાપડ, ચામડાના માલ, દરિયાઈ ઉત્‍પાદનો, રસાયણો અને કેટલાક કૃષિ અને પ્રોસેસ્‍ડ ફૂડ જેવા માલ પરના કર પહેલા દિવસથી જ ઘટાડવામાં આવશે. જે કર અગાઉ ૨૫% કે તેથી વધુ હતા તે હવે ઘટાડીને ૧૮% કરવામાં આવશે.

હિન્‍દુસ્‍તાન ટાઇમ્‍સના અહેવાલ મુજબ, રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પ દ્વારા જાહેર કરાયેલા સોદાની મૂળભૂત રૂપરેખાની ચર્ચા કરતા સૂત્રોએ જણાવ્‍યું હતું કે રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદવા માટે ભારતીય માલ પર લાદવામાં આવેલ ૨૫% પેનલ્‍ટી ટેરિફ થોડા દિવસોમાં દૂર કરવામાં આવશે. વધુમાં, સંયુક્‍ત નિવેદન દ્વારા સોદો અંતિમ સ્‍વરૂપ આપવામાં આવ્‍યાના થોડા દિવસોમાં આશરે ઼૩૦ બિલિયન મૂલ્‍યના શ્રમ-સઘન ભારતીય માલ પર લાદવામાં આવેલ ૨૫% પારસ્‍પરિક ટેરિફ પણ ઘટાડીને ૧૮% કરવામાં આવશે. આ આંકડા ૨૦૨૪ માટેના દ્વિપક્ષીય વેપાર ડેટા પર આધારિત છે. સૂત્રોએ નામ ન આપવાની શરતે આ માહિતી આપી છે.

એક સૂત્રએ જણાવ્‍યું હતું કે ભારતીય નિકાસકારોને બાંગ્‍લાદેશ, કંબોડિયા, વિયેતનામ, ઇન્‍ડોનેશિયા, ચીન, મલેશિયા અને થાઇલેન્‍ડ જેવા દેશો તરફથી અમેરિકન બજારમાં સખત સ્‍પર્ધાનો સામનો કરવો પડી રહ્યો હતો, કારણ કે તે દેશોમાં શ્રમ-સઘન ઉત્‍પાદનો પર ડ્‍યુટી નોંધપાત્ર રીતે ઓછી હતી. તેઓ લગભગ ૧૯-૨૦% વસૂલતા હતા, જ્‍યારે ભારતીય માલ પર ૫૦% સુધીનો કર લાદવામાં આવતો હતો. આ સોદા સાથે, ભારતીય નિકાસકારોને લગભગ ૧-૨% ડ્‍યુટી વધારો જોવા મળશે. હાલમાં, યુએસ વિયેતનામ પર ૨૦%, મલેશિયા પર ૧૯%, બાંગ્‍લાદેશ પર ૨૦%, કંબોડિયા પર ૧૯% અને થાઇલેન્‍ડ પર ૧૯% ડ્‍યુટી લાદે છે, જે ભારત કરતા વધારે છે.

કેન્‍દ્રીય વાણિજ્‍ય અને ઉદ્યોગ પ્રધાન પીયૂષ ગોયલે નવી દિલ્‍હીમાં જણાવ્‍યું હતું કે આ સોદો સંવેદનશીલ કૃષિ અને ડેરી ક્ષેત્રોને સંપૂર્ણપણે રક્ષણ આપે છે અને શ્રમ-સઘન અને નિકાસ-લક્ષી ક્ષેત્રોને નોંધપાત્ર રીતે લાભ આપશે. તેમણે કહ્યું, આ ખરેખર એક એવો સોદો છે જેના પર દરેક ભારતીયને ગર્વ થવો જોઈએ.

અમેરિકાના વેપાર પ્રતિનિધિ જેમીસન ગ્રીરે એક મુલાકાતમાં જણાવ્‍યું હતું કે ભારત અમેરિકાના માલ પરના ટેરિફ ઘટાડવા સંમત થયું છે, અને ભારતીય ઔદ્યોગિક માલ પરના ટેરિફ ૧૩.૫% થી ઘટાડીને શૂન્‍ય કરવામાં આવશે. તેમણે CNBC ને જણાવ્‍યું હતું કે, ભારત હજુ પણ કેટલાક કૃષિ માલ પર થોડું રક્ષણ જાળવી રાખશે.

સૂત્રોના જણાવ્‍યા અનુસાર, યુએસ ટેરિફનો ભારતના શ્રમ-સઘન ક્ષેત્રો પર સૌથી વધુ પ્રભાવ પડ્‍યો હતો, જ્‍યાં ડ્‍યુટી ૫૦% સુધી પહોંચી ગઈ હતી. આમાં કાપડ અને તૈયાર વષો, ચામડું અને ફૂટવેર, દરિયાઈ ઉત્‍પાદનો, રસાયણો, પ્‍લાસ્‍ટિક, રબર, ગૃહ સજાવટ, કાર્પેટ, મશીનરી, કેટલાક કૃષિ માલ અને પ્રોસેસ્‍ડ કૃષિ ઉત્‍પાદનોનો સમાવેશ થાય છે.

સૂત્રોએ જણાવ્‍યું હતું કે બંને દેશોની સરકારો સંયુક્‍ત નિવેદનને અંતિમ સ્‍વરૂપ આપી રહી છે, જે સોદાના સમગ્ર માળખાની રૂપરેખા આપશે. આ પછી, કાનૂની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થશે અને સોદો મંજૂર કરવામાં આવશે. અન્‍ય એક સૂત્રએ જણાવ્‍યું હતું કે, સંયુક્‍ત નિવેદન પછી સોદાની મોટાભાગની શરતો અમલમાં આવશે. કેટલાક પાસાઓની સમયરેખા અલગ અલગ હોઈ શકે છે. પરંતુ કારણ કે સોદો પહેલાથી જ એક નિヘતિ માળખામાં અંતિમ સ્‍વરૂપ આપવામાં આવ્‍યું છે, તેથી તેનો ઝડપથી અમલ કરવામાં આવશે.

પિયુષ ગોયલે કહ્યું, ટૂંક સમયમાં, બંને દેશો એક સંયુક્‍ત નિવેદન બહાર પાડશે, અને સોદો અંતિમ સ્‍વરૂપ પામશે અને તકનીકી પ્રક્રિયા પૂર્ણ થશે, બધી માહિતી શેર કરવામાં આવશે. હું આપણા ૧.૪ અબજ દેશવાસીઓને ખાતરી આપું છું કે આ સોદો દરેક ભારતીયના હિતોનું રક્ષણ કરશે. કૃષિ અને ડેરી જેવા સંવેદનશીલ ક્ષેત્રોનું રક્ષણ કરવામાં આવશે, અને કાપડ, પ્‍લાસ્‍ટિક, કપડાં, ગૃહ સજાવટ, ચામડા-ફૂટવેર, રત્‍નો અને ઘરેણાં, રસાયણો, રબરના માલ, મશીનરી અને વિમાનના ભાગો જેવા ક્ષેત્રોને નોંધપાત્ર ફાયદો થશે.

ગ્રીરે કહ્યું કે ટ્રમ્‍પ વહીવટીતંત્ર વેપાર કરારને અંતિમ સ્‍વરૂપ આપવા માટે કામ કરી રહ્યું છે. તેમણે કહ્યું, અમે બધી વિગતો જાણીએ છીએ; હવે આપણે ફક્‍ત કાગળકામ પૂર્ણ કરવાનું છે.

અગાઉ, યુએસ કૃષિ સચિવ બ્રુક રોલિન્‍સે કહ્યું હતું કે આ સોદા હેઠળ, યુનાઇટેડ સ્‍ટેટ્‍સ ભારતને વધુ કૃષિ ઉત્‍પાદનો વેચશે, જેનાથી અમેરિકાના ગ્રામીણ વિસ્‍તારોમાં વધુ પૈસા આવશે. તેમણે હ્‍ પર લખ્‍યું હતું કે ૨૦૨૪ માં ભારત સાથે અમેરિકાનો કૃષિ વેપાર ખાધ ડોલર ૧.૩ બિલિયન હતો, અને ભારતની વધતી જતી વસ્‍તી અમેરિકન કૃષિ માલ માટે એક મુખ્‍ય બજાર છે. આ સોદો તે ખાધ ઘટાડવામાં મદદ કરશે.

સૂત્રો અનુસાર, ડોલર ૫૦૦ બિલિયનની ખરીદી પ્રતિબદ્ધતા પાંચ વર્ષમાં પૂર્ણ થશે અને તેમાં ભારતને ખરેખર જરૂરી વસ્‍તુઓનો સમાવેશ થશે. ઉદાહરણ તરીકે, ઝડપી આર્થિક વિકાસ માટે ભારતને ઼૧૦૦ બિલિયનથી વધુ મૂલ્‍યના વિમાન અને તેના ભાગોની જરૂર છે. વાર્ષિક અબજો ડોલરનું ક્રૂડ ઓઇલ અને ગેસ (LNG) પણ ખરીદવામાં આવશે. ફક્‍ત નવેમ્‍બર ૨૦૨૫ માં, ભારતની યુએસથી ક્રૂડ ઓઇલની આયાત ૪૭.૬% વધીને ઼૧.૯ બિલિયનથી વધુ થઈ, જ્‍યારે વોલ્‍યુમ ૩૧.૪% વધીને ૫૩.૮૫ મિલિયન ટન થયું.

આ ૫૦૦ અબજ ડોલરના પેકેજમાં હીરા જેવા કિમતી પથ્‍થરો (સોના સિવાય, જે ક્‍વોટા સિસ્‍ટમને આધીન રહેશે), હાઇ-ટેક ઉત્‍પાદનો, GCC માટે ડેટા સેન્‍ટરો અને સાધનો અને સેમિકન્‍ડક્‍ટર અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્‍ટેલિજન્‍સ ક્ષેત્રમાં સહયોગનો સમાવેશ થશે. એક સૂત્રએ જણાવ્‍યું હતું કે આ બધા ક્ષેત્રો ભારતના વિકાસ અને વિકસિત દેશ બનવાના તેના ધ્‍યેય માટે મહત્‍વપૂર્ણ છે અને ભારતના આર્થિક વિકાસમાં મદદ કરશે.

હિન્‍દુસ્‍તાન ટાઈમ્‍સના અહેવાલ મુજબ, આ સોદા પછી, આશરે ૧૦ અબજ ડોલરના ભારતીય માલને શૂન્‍ય ડ્‍યુટી પર અમેરિકામાં નિકાસ કરવાની મંજૂરી મળી શકે છે, જે અમેરિકાના તેના ઘણા FTA  ભાગીદારો સાથેના હાલના FTA (ફાઇનાન્‍સ એન્‍ડ ટ્રેડ એગ્રીમેન્‍ટ) જેવું જ છે. આ યુએસ ભ્‍વ્‍ખ્‍ખ્‍ભ્‍ યાદી હેઠળ હશે, જેમાં કુદરતી સંસાધનો, કોફી, ચા, ફળો, ટામેટાં અને ફળોના રસ જેવા આશરે ૨,૦૦૦ ઉત્‍પાદનોનો સમાવેશ થાય છે. વધુમાં, આશરે ૪ અબજ ડોલરના ભારતીય માલને પહેલાથી જ મુક્‍તિ આપવામાં આવી છે, જેમ કે ચોક્કસ કૃષિ ઉત્‍પાદનો, કાગળ અને ખનિજો. ફાર્માસ્‍યુટિકલ્‍સ અને મોબાઇલ ફોનને પહેલાથી જ મુક્‍તિ આપવામાં આવી હતી અને સોદા પછી પણ કરમુક્‍ત રહેશે.

સ્‍ટીલ, એલ્‍યુમિનિયમ, ઓટો પાર્ટ્‍સ અને કોપર જેવા લગભગ ૧૨-૧૩ અબજ ડોલરના માલ પર યુએસ સેફગાર્ડ ડ્‍યુટી લાગુ પડે છે. આ ડ્‍યુટી બધા દેશોને લાગુ પડે છે અને વર્લ્‍ડ ટ્રેડ ઓર્ગેનાઇઝેશન (WTO) ના કાર્યક્ષેત્ર હેઠળ આવે છે. ભારત માટે અત્‍યંત સંવેદનશીલ એવા યુએસ માલ પર ભારતમાં ડ્‍યુટી સુરક્ષા ચાલુ રહી શકે છે, જ્‍યારે ઓછા સંવેદનશીલ માલને તાત્‍કાલિક શૂન્‍ય ડ્‍યુટી સુરક્ષા મળશે.

સંવેદનશીલ માલમાં ડેરી, અનાજ, મકાઈ, માંસ, મરઘાં, ચોખા, ઘઉં, GM ખોરાક, સોયાબીન અને ઇથેનોલનો સમાવેશ થાય છે. બદામ, પિસ્‍તા, ચેરી અને હેઝલનટ જેવા ઓછા સંવેદનશીલ માલ પર ક્‍વોટા સિસ્‍ટમ લાગુ પડી શકે છે, જ્‍યારે લેટીસ અને ચોક્કસ તેલ પર ત્રણથી દસ વર્ષમાં ધીમે ધીમે ડ્‍યુટી દૂર કરવામાં આવશે.

(11:06 AM IST)