નવી દિલ્હી:ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના જળ વિવાદમાં ભારતે ફરી એકવાર આક્રમક વલણ અપનાવી પાકિસ્તાનને મોટો ઝટકો આપ્યો છે. સિંધુ જળ સંધિ (Indus Waters Treaty) બાબતે નોટિસ ફટકાર્યા બાદ હવે ભારત સરકારે ચિનાબ નદી પરના મહત્વાકાંક્ષી હાઈડ્રો ઈલેક્ટ્રિક પ્રોજેક્ટ માટે સત્તાવાર રીતે ટેન્ડર જાહેર કરી દીધા છે. ભારતના આ પગલાથી પાકિસ્તાનના ગળા નીચે રેલો આવ્યો છે.

પાકિસ્તાનની ઊંઘ હરામ કરતો ભારતનો પ્લાન
ચિનાબ નદી પર નિર્માણ પામનારા આ હાઈડ્રો પ્રોજેક્ટ દ્વારા ભારત ન માત્ર વીજળીનું ઉત્પાદન કરશે, પરંતુ વ્યૂહાત્મક રીતે પણ મજબૂત બનશે. અગાઉ પાકિસ્તાન ભારત દ્વારા નદીઓ પર બનાવવામાં આવતા ડેમ સામે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વાંધા ઉઠાવતું આવ્યું છે, પરંતુ આ વખતે ભારત સરકારે તમામ અવરોધોને અવગણીને પ્રોજેક્ટની કામગીરી વેગવંતી બનાવી દીધી છે.

શું છે સમગ્ર મામલો?
૧. ટેન્ડર પ્રક્રિયા શરૂ: કેન્દ્ર સરકારે ચિનાબ નદીના જળનો મહત્તમ ઉપયોગ કરવા માટે ઈજનેરી અને બાંધકામ માટેના ટેન્ડર મંગાવ્યા છે.
૨. વીજળી અને સિંચાઈ: આ પ્રોજેક્ટથી જમ્મુ-કાશ્મીર સહિતના વિસ્તારોમાં વીજળીની અછત દૂર થશે અને ખેતી માટે પાણીની ઉપલબ્ધતા વધશે.
૩. પાકિસ્તાનનો વિરોધ નિરર્થક: ભારત પોતાની નદીઓના પાણી પર કાયદેસરનો હક ધરાવે છે અને સિંધુ સંધિની મર્યાદામાં રહીને જ આ પ્રોજેક્ટ હાથ ધરાયો છે, છતાં પાકિસ્તાન તેને પોતાના અસ્તિત્વ માટે ખતરો માની રહ્યું છે.
4. 
વ્યૂહાત્મક વિજય
તાજેતરમાં જ ભારતે સિંધુ જળ સંધિમાં સુધારા કરવા માટે પાકિસ્તાનને નોટિસ આપી હતી. હવે ચિનાબ પર પ્રોજેક્ટ શરૂ કરીને ભારતે સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો છે કે જો પાકિસ્તાન આતંકવાદ બંધ નહીં કરે તો ભારત 'પાણી'ના હથિયારનો કુશળ ઉપયોગ કરતા ખચકાશે નહીં.
આ પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થતાની સાથે જ દક્ષિણ એશિયામાં જળ-રાજનીતિ (Water Politics) માં ભારતનું પલ્લું ઘણું ભારે થઈ જશે, જે પાકિસ્તાન માટે આવનારા દિવસોમાં આર્થિક અને સામાજિક રીતે કપરા ચઢાણ સાબિત થઈ શકે છે.