ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના ટેરિફ સામ્રાજ્યના પાયા હચમચાવી દેનાર ભારતીય મૂળના વકીલ નીલ કાત્યાલ કોણ છે?
ન્યૂયોર્ક તા.21: અમેરિકાના ન્યાયિક ઇતિહાસમાં એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને મોટો ઉલટફેર જોવા મળ્યો છે, જેમાં ભારતીય મૂળના પ્રખ્યાત વકીલ નીલ કાત્યાલની દલીલોની જીત થઈ છે. અમેરિકન સુપ્રીમ કોર્ટે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને મોટો આંચકો આપતા તેમના ટેરિફ લાદવાના વિવાદાસ્પદ નિર્ણયને રદ કરી દીધો છે. કોર્ટે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું છે કે રાષ્ટ્રપતિ પાસે અમર્યાદિત આર્થિક સત્તાઓ હોતી નથી અને આ રીતે મનસ્વી રીતે ટેરિફ લાદવો એ બંધારણીય મર્યાદાઓનું ઉલ્લંઘન છે.
નીલ કાત્યાલ, જેઓ ભૂતપૂર્વ સોલિસિટર જનરલ રહી ચૂક્યા છે, તેમણે આ કેસમાં સરકાર વિરુદ્ધ મજબૂત પક્ષ રજૂ કર્યો હતો. તેમણે કોર્ટ સમક્ષ દલીલ કરી હતી કે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના બહાના હેઠળ ટેરિફ લાદવાનો નિર્ણય વાસ્તવમાં વેપાર યુદ્ધને પ્રોત્સાહન આપવા જેવું છે, જેની સીધી અસર સામાન્ય જનતાના ખિસ્સા પર પડે છે. તેમની આ કાનૂની લડાઈએ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની આર્થિક નીતિઓ પર ગંભીર સવાલો ઉભા કર્યા હતા અને અંતે સુપ્રીમ કોર્ટે આ દલીલોને ગ્રાહ્ય રાખી હતી.
નીલ કાત્યાલ અમેરિકામાં એક પ્રભાવશાળી કાનૂની નિષ્ણાત તરીકે જાણીતા છે અને તેમણે અગાઉ પણ અનેક હાઈ-પ્રોફાઈલ કેસ લડ્યા છે. આ ઐતિહાસિક વિજય બાદ અમેરિકાના વ્યાપારી જગતમાં ખુશીનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે, કારણ કે ભારે ટેરિફને કારણે અનેક ઉદ્યોગો મુશ્કેલીમાં મુકાયા હતા.
આમ આ કેસમાં ભારતીય મૂળના પ્રખ્યાત વકીલ નીલ કાત્યાલે મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી.
કોર્ટનો નિર્ણયઃ સુપ્રીમ કોર્ટે 6-3 ના મતના આધારે ચુકાદો આપ્યો કે રાષ્ટ્રપતિ પાસે ઇન્ટરનેશનલ ઇમરજન્સી ઇકોનોમિક પાવર્સ એક્ટ (આઈઈઈપીએ) હેઠળ એકપક્ષીય રીતે ટેરિફ લાદવાની સત્તા નથી.
બંધારણીય મર્યાદાઃ ચીફ જાસ્ટિસ જોન રોબર્ટ્સે બહુમતી અભિપ્રાયમાં લખ્યું હતું કે કર લાદવાની સત્તા સ્પષ્ટપણે કોંગ્રેસ (અમેરિકન સંસદ) પાસે છે અને બંધારણના ઘડવૈયાઓએ આ સત્તા કારોબારી શાખાને આપી નથી.
રદ થયેલા ટેરિફ :આ ચુકાદાથી ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા રેસીપ્રોકલ ટેરિફ અને અન્ય વ્યાપક આયાત જકાત ગેરકાયદેસર ઠરી છે. જોકે, રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના આધારે ચોક્કસ ઉદ્યોગો (જેમ કે સ્ટીલ અને એલ્યુમિનિયમ) પર લાદવામાં આવેલા ટેરિફને આની કોઈ અસર થશે નહીં.
નીલ કાત્યાલની ભૂમિકા અને પ્રતિક્રિયા
મુખ્ય વકીલઃ નીલ કાત્યાલે નાના વેપારીઓના જૂથ વતી આ કેસની દલીલો કરી હતી. તેમણે આ જીતને બંધારણીય શાસન અને સત્તાના વિભાજનની નિર્ણાયક જીત ગણાવી છે.
તેમનું નિવેદનઃ તેમણે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ 'એક્સ' પર જણાવ્યું હતું કે, ઙ્કઆજે સુપ્રીમ કોર્ટે કાયદાના શાસન અને તમામ અમેરિકનો માટે મજબૂત પક્ષ રજૂ કર્યો છે. સંદેશ સ્પષ્ટ છેઃ રાષ્ટ્રપતિઓ શક્તિશાળી છે, પરંતુ આપણું બંધારણ તેનાથી પણ વધુ શક્તિશાળી છે
ન્યાયાધીશોનો સાથે કાત્યાલે નોંધ્યું કે ટ્રમ્પ દ્વારા નિયુક્ત કરાયેલા ત્રણ ન્યાયાધીશોમાંથી બે ન્યાયાધીશોએ (નીલ ગોર્સચ અને એમી કોની બેરેટ) તેમની વિરુદ્ધમાં મતદાન કર્યું હતું.
નીલ કાત્યાલ વિશે વધુ માહિતી
પૃષ્ઠભૂમિઃ નીલ કાત્યાલનો જન્મ શિકાગોમાં ભારતીય ઇમિગ્રન્ટ માતા-પિતા (ડોક્ટર માતા અને એન્જાિનિયર પિતા) ને ત્યાં થયો હતો.
શિક્ષણઃ તેમણે ડાર્ટમાઉથ કોલેજ અને યેલ લો સ્કૂલમાંથી શિક્ષણ મેળવ્યું છે.
અનુભવતેઓ ભૂતપૂર્વ પ્રમુખ ઓબામાના કાર્યકાળ દરમિયાન એક્ટિંગ સોલિસિટર જનરલ તરીકે સેવા આપી ચૂક્યા છે અને અત્યાર સુધીમાં સુપ્રીમ કોર્ટમાં 50થી વધુ કેસ લડ્યા છે.
(2:11 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
