વોશિંગ્ટન: અમેરિકામાં વર્ષ ૨૦૩૦માં યોજાનારી વસ્તી ગણતરી (Census 2030) પહેલા જ રાજકીય ગરમાવો આવી ગયો છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા વસ્તી ગણતરીના પ્રેક્ટિસ ટેસ્ટમાં 'નાગરિકતા' અંગેનો પ્રશ્ન ઉમેરવાની યોજના ઘડવામાં આવતા ડેમોક્રેટ્સ એ આકરો વિરોધ નોંધાવ્યો છે. ડેમોક્રેટિક સાંસદોએ ચેતવણી આપી છે કે આ પ્રશ્ન પૂછવાથી ઇમિગ્રન્ટ્સ (સ્થળાંતરિતો) ડરના માર્યા વસ્તી ગણતરીમાં ભાગ લેવાનું ટાળશે, જે આખી પ્રક્રિયાને પાટા પરથી ઉતારી શકે છે.
કેમ ડરી રહ્યા છે ઇમિગ્રન્ટ્સ?
ડેમોક્રેટ્સનું કહેવું છે કે ટ્રમ્પ સરકારના કડક વલણને જોતા ગ્રીન કાર્ડ ધારકો અને કાયદેસર રહેતા પરિવારો પણ ભયના ઓથાર હેઠળ છે. તેમને ડર છે કે નાગરિકતાની વિગતો આપવાથી ભવિષ્યમાં તેમને 'ડિનેચરલાઇઝેશન' (નાગરિકતા રદ કરવી) અથવા 'ડિપોર્ટેશન' (દેશનિકાલ) માટે લક્ષ્ય બનાવવામાં આવશે. આ અરાજકતા અને અનિશ્ચિતતાને કારણે ગણતરીમાં લોકોની સંખ્યા ઓછી નોંધાય તેવી શક્યતા છે.
વસ્તી ગણતરી કેમ મહત્વની છે?
અમેરિકામાં દર ૧૦ વર્ષે થતી આ ગણતરી માત્ર આંકડા નથી, પરંતુ તે નક્કી કરે છે કે:
•    કયા રાજ્યને કોંગ્રેસમાં કેટલી બેઠકો મળશે.
•    ઇલેક્ટોરલ કોલેજના મતોની સંખ્યા કેટલી રહેશે.
•    વર્ષે ૨.૮ ટ્રિલિયન ડોલરનું ફેડરલ ફંડ (સરકારી ગ્રાન્ટ) કેવી રીતે વિતરિત થશે.
જો ગણતરીમાં લોકોની સંખ્યા ઓછી આવે, તો તે રાજ્યને મળતી આર્થિક મદદ અને રાજકીય પ્રતિનિધિત્વમાં મોટું નુકસાન થઈ શકે છે.
સુપ્રીમ કોર્ટ અને બંધારણનું પાસું
અગાઉ ૨૦૨૦માં પણ ટ્રમ્પે આવો જ પ્રયાસ કર્યો હતો, જેને સુપ્રીમ કોર્ટે અટકાવ્યો હતો. અમેરિકી બંધારણના ૧૪મા સુધારા મુજબ, ગણતરીમાં "દરેક રાજ્યની વ્યક્તિઓની સંપૂર્ણ સંખ્યા" ગણવાની હોય છે, જેમાં કાનૂની દરજ્જાનો ઉલ્લેખ નથી. જોકે, રિપબ્લિકન શાસિત રાજ્યો હવે ગેરકાયદેસર રહેતા લોકોને આ ગણતરીમાંથી બાકાત રાખવા માટે ફેડરલ કોર્ટમાં કાનૂની લડાઈ લડી રહ્યા છે.
નવી પદ્ધતિનું પરીક્ષણ
આગામી મહિનાથી અલાબામા અને સાઉથ કેરોલિનામાં આ પ્રશ્નાવલી સાથેના ફિલ્ડ ટેસ્ટ શરૂ થવાના છે. આ વખતે ગણતરીમાં અમેરિકન પોસ્ટલ સર્વિસના કર્મચારીઓનો પણ ઉપયોગ કરવાની નવી યોજના છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે ડેમોક્રેટ્સના વિરોધ છતાં ટ્રમ્પ સરકાર પોતાના આ 'નાગરિકતા' કાર્ડ પર મક્કમ રહે છે કે કેમ.