<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Tuesday, 24th February 2026

અમેરિકાને પરત કરવા પડશે ૧૬ લાખ કરોડ

આજથી ટ્રમ્‍પની ઇમરજન્‍સી ટેરિફની વસૂલાત બંધ : વિપક્ષ ડેમોક્રેટિક પાર્ટીએ ધોકો પછાડયોઃ નાણા વ્‍યાજ સાથે પરત કરોઃ ટ્રમ્‍પ સામે ખોલ્‍યો મોરચોઃ ટ્રમ્‍પ સરકારને રોજ ૪૫૦૦ કરોડની કમાણી થતી'તી

વોશીંગટન તા.૨૪: અમેરિકન સરકાર આજથી રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્‍પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા ઇમરજન્‍સી ટેરિફ વસૂલવાનું બંધ કરશે. અમેરિકન સુપ્રીમ કોર્ટે ત્રણ દિવસ પહેલા આ ટેરિફ ગેરકાયદેસર જાહેર કર્યા હતા.

યુએસ કસ્‍ટમ્‍સ એન્‍ડ બોર્ડર પ્રોટેક્‍શન (CPB) એ એક નિવેદનમાં જણાવ્‍યું હતું કે૧૯૭૭ના ઇન્‍ટરનેશનલ ઇમરજન્‍સી ઇકોનોમિક પાવર્સ એક્‍ટ (IEEPA) હેઠળ લાદવામાં આવેલા ટેરિફ મંગળવારના રોજ રાત્રે ૧૨:૦૧ વાગ્‍યા (ભારતીય સમય મુજબ સવારે ૧૦:૩૦ વાગ્‍યે) થી શરૂ કરીને તેમને વસૂલવાનું બંધ કરશે. એજન્‍સીએ આયાતકારોને તેમની કાર્ગો સિસ્‍ટમમાંથી આ ટેરિફ સંબંધિત તમામ કોડ દૂર કરવા સૂચના આપી છે.

અમેરિકી સુપ્રીમ કોર્ટે ટ્રમ્‍પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા લાદવામાં આવેલા ટેરિફને ગેરબંધારણીય અને ગેરકાયદે ઠેરવતા વોશિગ્‍ટનના રાજકારણમાં ગરમાવો આવી ગયો છે. આ ચુકાદા બાદ હવે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ ઊભો થયો છે કે સરકાર દ્વારા અત્‍યાર સુધી વસૂલવામાં આવેલી અધધ રકમનું શું થશે? વિપક્ષી ડેમોક્રેટિક પાર્ટીએ આ મુદ્દે આક્રમક વલણ અપનાવ્‍યું છે અને જનતાના નાણાં વ્‍યાજ સાથે પરત કરવાની માંગણી સાથે સરકાર સામે મોરચો ખોલી દીધો છે.

પેન વ્‍હાર્ટન બજેટ મોડેલના અર્થશાષાીઓના મતે, કોર્ટના આ નિર્ણયથી અમેરિકન સરકારને ઼૧૭૫ બિલિયન (રૂ. ૧૫.૭૫ લાખ કરોડ) થી વધુનું નુકસાન થયું છે.

રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, IEEPA હેઠળ લાદવામાં આવેલા ટેરિફથી અમેરિકાને દરરોજ ડોલર ૫૦૦ મિલિયન (રૂ. ૪,૫૦૦ કરોડ) થી વધુનો ખર્ચ થઈ રહ્યો હતો. હવે જ્‍યારે આ ટેરિફ રદ કરવામાં આવ્‍યા છે, ત્‍યારે કંપનીઓ રિફંડ માંગી શકે છે.

ટેરિફ અંગે યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પનો વક્‍તવ્‍ય ચાલુ છે. સોમવારે ટ્રમ્‍પે ચેતવણી આપી હતી કે જો કોઈ દેશ વેપાર કરારના નામે અમેરિકા સાથે રમત રમવાનો પ્રયાસ કરશે, તો તેમને વધુ ટેરિફનો સામનો કરવો પડશે.

ટ્‍વિટર પર, ટ્રમ્‍પે કહ્યું, ઘણા દેશોએ વર્ષોથી વેપારમાં અમેરિકાને નુકસાન પહોંચાડ્‍યું છે. ટ્રમ્‍પનું નિવેદન એવા સમયે આવ્‍યું છે જ્‍યારે મંગળવારથી ભારત સહિત તમામ દેશો પર ૧૫% ટેરિફ લાદવામાં આવશે.

કેટલાક દેશો ૧૫% ટેરિફનો પણ વિરોધ કરી રહ્યા છે. ટ્રમ્‍પ બ્રિટન, ઓસ્‍ટ્રેલિયા અને ન્‍યુઝીલેન્‍ડ જેવા દેશો સાથે વેપાર કરારમાં ૧૦% યુએસ બેઝલાઇન ટેરિફ ચૂકવવા સંમત થયા હતા.

હવે, તેમને ૧૫% ટેરિફ ચૂકવવો પડશે. આ દેશો કહે છે કે વેપાર કરારમાં ૧૦્રુ ટેરિફ પર સંમતિ થઈ હોવાથી, તેઓ વધુ ટેરિફ ચૂકવશે નહીં. ટ્રમ્‍પ વહીવટીતંત્રે આ અંગે કોઈ સ્‍પષ્ટતા આપી નથી.

વૈશ્વિક ટેરિફ રદ થયા પછી, રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્‍પે સોમવારે કહ્યું કે આ નિર્ણયથી અજાણતામાં તેમની શક્‍તિ વધી ગઈ છે. તેમણે તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્‍લેટફોર્મ, ટ્રુથ સોશિયલ પર લખ્‍યું કે સુપ્રીમ કોર્ટે અજાણતામાં તેમને પહેલા કરતાં વધુ શક્‍તિ આપી દીધી છે.

ટ્રમ્‍પે કહ્યું, હું થોડા સમય માટે નાના અક્ષરોમાં સુપ્રીમ કોર્ટ લખીશ કારણ કે મને આ નિર્ણય પ્રત્‍યે કોઈ માન નથી. તેમણે આ નિર્ણયને મૂર્ખ અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્‍તરે વિભાજનકારી ગણાવ્‍યો.

આ હોવા છતાં, ટ્રમ્‍પ કહે છે કે આ નિર્ણય સ્‍પષ્ટ કરે છે કે તેઓ અન્‍ય કાયદાઓ હેઠળ ટેરિફ લાદવા માટે તેમની શક્‍તિનો વધુ ઉપયોગ કરી શકે છે. કોર્ટે બાકીના ટેરિફને કાયદેસર રીતે મજબૂત બનાવ્‍યા છે, જેનાથી તેઓ તેમને વધુ કડક રીતે લાગુ કરી શકે છે.

ટ્રમ્‍પે એમ પણ કહ્યું કે તેઓ લાઇસન્‍સિંગ જેવી પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ કરતા દેશો સામે મજબૂત પગલાં લઈ શકે છે. તેમણે દાવો કર્યો કે કોર્ટે બાકીના બધા ટેરિફને મંજૂરી આપી છે અને આવા ટેરિફની સંખ્‍યા નોંધપાત્ર છે.

લાદવામાં આવેલા ટેરિફ પરત કરવામાં આવશે કે નહીં તે જાણી શકાયું નથી.

સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયના ત્રણ દિવસથી વધુ સમય પછી આ નિર્ણય લાગુ કરવામાં આવી રહ્યો છે. એજન્‍સીએ સમજાવ્‍યું નથી કે આ ત્રણ દિવસ દરમિયાન ટેરિફ કેમ લાદવામાં આવતા રહ્યા. તેમણે એ પણ સ્‍પષ્ટ કર્યું નથી કે જે વ્‍યક્‍તિઓએ પૈસા મેળવ્‍યા છે તેમને રિફંડ મળશે કે નહીં.

આ આદેશ ફક્‍ત IEEPA કાયદા હેઠળ લાદવામાં આવેલા ટેરિફ પર જ લાગુ પડે છે. જોકે, રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના નામે કલમ ૨૩૨ અને અનફેર ટ્રેડ એક્‍ટની કલમ ૩૦૧ હેઠળ લાદવામાં આવેલા ટેરિફ અમલમાં રહેશે અને આ નિર્ણયથી પ્રભાવિત થશે નહીં.

CBP એ જણાવ્‍યું છે કે તે સત્તાવાર સંદેશાવ્‍યવહાર દ્વારા વેપાર ભાગીદારોને વધુ માહિતી પ્રદાન કરવાનું ચાલુ રાખશે.

યુએસ કાયદાની કલમ ૨૩૨ અને કલમ ૩૦૧ ને સમજો યુએસ વેપાર કાયદાની કલમ ૨૩૨ અને કલમ ૩૦૧ સરકારને અન્‍ય દેશોમાંથી આયાત કરાયેલી ચીજવસ્‍તુઓ પર ટેરિફ લાદવાની મંજૂરી આપે છે.

કલમ ૨૩૨ એ ૧૯૬૨ ના કાયદાનો એક ભાગ છે. જો યુએસ સરકાર માને છે કે કોઈ દેશમાંથી વધુ પડતી આયાત રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે ખતરો છે, તો રાષ્ટ્રપતિ આવા માલ પર ટેરિફ લાદી શકે છે. આનો અર્થ એ છે કે જો આયાત લશ્‍કરી, સંરક્ષણ ઉદ્યોગ અથવા આવશ્‍યક સ્‍થાનિક ઉદ્યોગોને નબળી પાડતી હોય તો આ નિયમનો ઉપયોગ થાય છે.

તેમના પ્રથમ કાર્યકાળ દરમિયાન, ટ્રમ્‍પે આ કલમ હેઠળ સ્‍ટીલ અને એલ્‍યુમિનિયમ પર ટેરિફ લાદ્યો હતો. તેમણે દલીલ કરી હતી કે વધુ પડતી આયાત અમેરિકન ઉદ્યોગને નબળી પાડી રહી છે અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાનો મુદ્દો છે.

કલમ ૩૦૧ એ ૧૯૭૪ ના કાયદાનો એક ભાગ છે. જો યુએસ માને છે કે કોઈ દેશ તેની સાથે અન્‍યાયી રીતે વેપાર કરી રહ્યો છે, જેમ કે નિયમોનું ઉલ્‍લંઘન કરવું, બૌદ્ધિક સંપદા (IP) ચોરી કરવી, અથવા તેની સામે ભેદભાવ કરવો, તો તે તે દેશના માલ પર ટેરિફ લાદી શકે છે.

ચીન સામે ઘણા બધા ટેરિફ કલમ ૩૦૧ હેઠળ લાદવામાં આવ્‍યા હતા.

ટ્રમ્‍પે વિશ્વભરમાં ૧૫% વૈશ્વિક ટેરિફ લાદ્યો હતો.

૨૦ ફેબ્રુઆરીના રોજ, યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે ૬-૩ બહુમતીથી ચુકાદો આપ્‍યો હતો કે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્‍પે IEEPA કાયદાનો ઉપયોગ કરીને પોતાની સત્તાનો ભંગ કર્યો છે. કોર્ટે સ્‍પષ્ટપણે જણાવ્‍યું હતું કે આ કાયદો રાષ્ટ્રપતિને આયાત પર આટલા મોટા પાયે ટેરિફ લાદવાની મંજૂરી આપતો નથી.

કોર્ટના નિર્ણયના થોડા કલાકોમાં, ટ્રમ્‍પે નવા વૈશ્વિક ટેરિફની જાહેરાત કરી. તેમણે જણાવ્‍યું હતું કે મંગળવારથી, યુએસમાં પ્રવેશતા તમામ માલ પર સમાન ટેરિફ લાગુ પડશે. શરૂઆતમાં, તે ૧૦% હોવાનું જણાવવામાં આવ્‍યું હતું, પરંતુ પછીથી તે અચાનક ૧૫% સુધી વધારી દેવામાં આવ્‍યું. આ અચાનક ફેરફારથી કેટલાક અધિકારીઓ પણ આヘર્યચકિત થયા.

આ નવો ટેરિફ યુએસ વેપાર કાયદાની કલમ ૧૨૨ હેઠળ લાદવામાં આવ્‍યો હતો. આ નિયમ હેઠળ, સરકાર ૧૫% સુધી ટેરિફ લાદી શકે છે, પરંતુ જો તે ૧૫૦ દિવસથી વધુ સમય માટે ચાલુ રાખવાનો હોય, તો તેણે કોંગ્રેસની મંજૂરી લેવી પડશે.

આ નિર્ણય ભારતને પણ અસર કરશે. છેલ્‍લા એક વર્ષમાં, અમેરિકાએ ભારતીય માલ પરના ટેક્‍સમાં ઘણી વખત સુધારો કર્યો છે. શરૂઆતમાં, તે લગભગ ૨૬% હતો, પછી વધારીને ૫૦% કરવામાં આવ્‍યો. પછી તેને ઘટાડીને ૧૮% કરવામાં આવ્‍યો, અને હવે, કોર્ટના નિર્ણયને પગલે, તે ૧૫% વૈશ્વિક ટેરિફ પર પહોંચી ગયો છે.

ભવિષ્‍યમાં ભારતીય માલ પર વાસ્‍તવિક અસર ઘણા પરિબળો પર આધારિત છેઃ શું યુએસ કોંગ્રેસ આ ૧૫૦-દિવસની વ્‍યવસ્‍થાને લંબાવશે, અને ક્‍યારે ભારત અને અમેરિકા વચ્‍ચેનો કામચલાઉ વેપાર કરાર અમલમાં આવશે.

અને શું યુએસ સરકાર અન્‍ય કોઈ કાનૂની ઉપાય અપનાવે છે. આનો અર્થ એ છે કે ચિત્ર સંપૂર્ણપણે સ્‍પષ્ટ નથી; વધુ ફેરફારો શક્‍ય છે.

ડેમોક્રેટિક પાર્ટીના ત્રણ વરિષ્ઠ સાંસદો - ઓરેગનના રોન વાઈડન, મેસેચ્‍યુસેટ્‍સના એડ માર્કી અને ન્‍યૂ હેમ્‍પશાયરના જીન શાહીને સોમવારે એક મહત્‍વપૂર્ણ વિધેયક (બિલ) રજૂ કર્યું છે. આ પ્રસ્‍તાવ મુજબ, ટ્રમ્‍પ વહીવટીતંત્રે અત્‍યાર સુધીમાં ટેરિફ પેટે જે અંદાજે ૧૭૫ અબજ ડોલરની કમાણી કરી છે, તે હવે આયાતકારો અને વેપારીઓને પરત કરવી જોઈએ. આ બિલમાં માગ કરવામાં આવી છે કે યુએસ કસ્‍ટમ્‍સ એન્‍ડ બોર્ડર પ્રોટેક્‍શન દ્વારા ૧૮૦ દિવસની અંદર આ રિફંડ પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવામાં આવે.

આ બિલની સૌથી મહત્‍વની કલમ એ છે કે સરકારને માત્ર મુદ્દલ રકમ જ નહીં, પરંતુ તેના પર લાગતું વ્‍યાજ પણ ચૂકવવું પડશે. પ્રસ્‍તાવમાં સ્‍પષ્ટપણે જણાવાયું છે કે રિફંડની પ્રક્રિયામાં નાના વ્‍યવસાયો (Small Businesses) ને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ, કારણ કે ટેરિફના બોજ હેઠળ તેઓને સૌથી વધુ આર્થિક નુકસાન વેઠવું પડ્‍યું છે. આ પગલાથી અમેરિકાના સ્‍થાનિક બજારમાં ફરીથી આર્થિક સધ્‍ધરતા આવવાની આશા સેવવામાં આવી રહી છે.

ડેમોક્રેટ સાંસદોએ માત્ર સરકાર પાસે જ નહીં, પરંતુ મોટા આયાતકારો અને જથ્‍થાબંધ વેપારીઓને પણ નૈતિક અપીલ કરી છે. બિલમાં સૂચવવામાં આવ્‍યું છે કે જ્‍યારે સરકાર તરફથી આટલી મોટી રકમ રિફંડ તરીકે મળે, ત્‍યારે કંપનીઓએ તેનો સીધો લાભ સામાન્‍ય ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવો જોઈએ. આનાથી ચીજવસ્‍તુઓના ભાવમાં ઘટાડો થશે અને સામાન્‍ય અમેરિકી નાગરિકોને મોંઘવારીમાંથી મોટી રાહત મળી શકશે.

નિષ્‍ણાતોનું માનવું છે કે સુપ્રીમ કોર્ટનો આ નિર્ણય ટ્રમ્‍પ સરકારની આર્થિક નીતિઓ માટે એક મોટો ફટકો છે. જો આ બિલ પસાર થઈ જાય છે, તો તે અમેરિકી ઇતિહાસમાં ટેરિફ રિફંડના સૌથી મોટા કિસ્‍સાઓમાંથી એક હશે. હાલમાં રિપબ્‍લિકન અને ડેમોક્રેટ્‍સ વચ્‍ચે આ મુદ્દે રાજકીય ખેંચતાણ ચરમસીમાએ છે, અને આગામી દિવસોમાં આ વિવાદ વધુ વકરવાની શક્‍યતા છે.

(10:36 AM IST)