પટના: બિહારના મુખ્યમંત્રી નીતીશ કુમારે રાજ્યસભા માટે ઉમેદવારી પત્ર ભરીને સક્રિય રાજકારણના એક મોટા પ્રકરણનો અંત આણ્યો છે. હવે જ્યારે ભાજપ રાજ્યમાં સૌથી મોટી પાર્ટી તરીકે સત્તાની ધુરા સંભાળવા તૈયાર છે, ત્યારે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે ‘નીતીશ કુમારનો વિકલ્પ કોણ?’. ભાજપ માટે આ માત્ર નામની પસંદગી નથી, પરંતુ પાંચ મોટા પડકારોનો સામનો કરવાની રણનીતિ છે.

૧. નીતીશના કદની સરખામણી:

ભાજપ જે પણ નેતાને મુખ્યમંત્રી તરીકે પસંદ કરશે, તેની સરખામણી પ્રથમ દિવસથી જ પાંચ દાયકાનો અનુભવ ધરાવતા નીતીશ કુમાર સાથે થશે. જેપી ચળવળમાંથી આવેલા નીતીશની છબી એવી છે કે તેમના કટ્ટર વિરોધી તેજસ્વી યાદવે પણ તેમના કાર્યકાળ બદલ આભાર માનવો પડ્યો હતો. આ સ્તરનો સ્વીકાર્ય ચહેરો લાવવો ભાજપ માટે સૌથી મોટો પડકાર છે.

૨. સામાજિક સમીકરણોનું જટિલ ગણિત:

બિહારમાં જ્ઞાતિ આધારિત રાજકારણ રગેરગમાં છે. નીતીશ કુમારે અત્યંત પછાત વર્ગો (EBC) નો એક નવો વોટબેંકનો આધાર ઉભો કર્યો હતો. ભાજપ જો કોઈ નવો ચહેરો લાવે, તો તેણે જોવું પડશે કે નીતીશના સમર્થક એવા EBC મતદારો છટકી ન જાય.

૩. મહિલા વોટબેંક અને દારૂબંધી:

૨૦૦૫ પછી બિહારમાં મહિલા સુરક્ષા અને દારૂબંધી જેવા કડક નિર્ણયો નીતીશ કુમારની ઓળખ બન્યા છે. મહિલાઓ નીતીશ કુમારની સાયલન્ટ વોટબેંક ગણાય છે. શું ભાજપનો નવો મુખ્યમંત્રી આ કડકતા અને ભરોસો જાળવી રાખશે? તે એક સળગતો પ્રશ્ન છે.

૪. બધાને સાથે લેવાની કળા:

ગઠબંધન સરકાર ચલાવવી એ નીતીશ કુમારની માસ્ટરી હતી. ભાજપના નવા નેતાએ માત્ર પોતાની પાર્ટી જ નહીં, પણ જેડીયુ અને અન્ય સાથી પક્ષો સાથે પણ તાલમેલ બેસાડવો પડશે.

ભાજપે રાજ્યસભા માટે વધુ ૪ ઉમેદવારો જાહેર કર્યા

એક તરફ બિહારમાં સત્તા પલટાની તૈયારી છે, ત્યારે બીજી તરફ ભાજપે રાજ્યસભાની ૩૭ બેઠકો માટેની તૈયારીઓ તેજ કરી છે. બુધવારે ભાજપે વધુ ૪ નામોની યાદી જાહેર કરી છે:

• કેન્દ્રીય મંત્રી રામદાસ આઠવલે: રિપબ્લિકન પાર્ટી ઓફ ઈન્ડિયાના વડા ફરી રાજ્યસભા જશે.
• વિનોદ તાવડે: ભાજપના રાષ્ટ્રીય મહાસચિવ પ્રથમ વખત રાજ્યસભામાં પ્રવેશ કરશે.
• રામરાવ વડકુટે અને માયા ચિંતામન ઇવનાટે: આ બે નામો પણ યાદીમાં સામેલ છે.

૧૬ માર્ચે યોજાનારી આ ચૂંટણી બાદ સંસદ અને બિહારના વિધાનસભાના ચિત્રો સંપૂર્ણપણે બદલાઈ જશે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે ભાજપ કયા ‘કરિશ્માઈ’ ચહેરાને બિહારની કમાન સોંપે છે.