છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય હેં...વારાણસીમાં ભાજપનો પરાજય 9:51 AM
રાજવિદ્યાલયમાં રંગોળી સ્પર્ધા 2:14 PM
ચાની પ્યાલી - સ્ટ્રીટ ફૂડ - નાસ્તો વગેરેનાં ભાવ વધવા લાગ્યા
યુધ્ધની ઇફેકટઃ ૧૦ની ચાના ૧૫ થી ૨૦ થઇ રહ્યાં છેઃ પુરી-શાક-પાણીપૂરીની પ્લેટનાં પણ ભાવ વધ્યાઃ LPG સેંકટે કાળોકેર મચાવ્યો રેસ્ટોરન્ટના મેનુ રાતોરાત ફરી ગયાઃ ભારત રાંધણગેસની આયાત ઉપર નિર્ભર છે
નવી દિલ્હી તા.૧૧: મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકા-ઇઝરાયલ-ઈરાન સંઘર્ષને કારણે તેલ અને ગેસની આયાતમાં વિક્ષેપ ભારત પર પડવા લાગ્યો છે. ખાસ કરીને LPG (લિક્વિડ પેટ્રોલિયમ ગેસ) માટે કટોકટી વધુ ઘેરી બની રહી છે. ગેસ કંપનીઓએ LPG ના ભાવમાં વધારો કર્યો છે, જ્યારે કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડરના ઓર્ડર પર પ્રતિબંધથી વ્યાપક ગભરાટ ફેલાયો છે. સવારની ચા અને નાસ્તાથી લઈને રેસ્ટોરન્ટના રાત્રિભોજન સુધીની દરેક વસ્તુ પર તેની સીધી અસર જોવા મળી છે. એક કપ ચા, જે ગઈકાલે ૧૦ રૂપિયામાં મળતી હતી, તે એક જ દિવસમાં ૧૫-૨૦ રૂપિયામાં મળી રહી છે. ગેસની અછતને કારણે પુરી-શાકભાજીની પ્લેટો મોંઘી થઈ ગઈ છે, જેના કારણે ઘણી રેસ્ટોરન્ટોએ તેમના મેનુ બદલ્યા છે. પરિસ્થિતિ એટલી ગંભીર છે કે સ્થાનિક દુકાનદારો ગેસ સિલિન્ડર માટે બોલી લગાવવાની જાણ કરી રહ્યા છે, જે ૨૦૦૦-૨૫૦૦ રૂપિયા કે તેથી વધુ સુધી પહોંચે છે.
મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવની અસર હવે ભારતના દૈનિક જીવનમાં પણ જોવા મળી રહી છે. ખાસ કરીને Strait of Hormuz વિસ્તારમાં અવરોધ ઉભો થવાથી તેલ અને ગેસની આયાતમાં મુશ્કેલી સર્જાઈ છે. તેની સીધી અસર ભારતમાં LPGના પુરવઠા અને ભાવ પર પડી રહી છે. વાસ્તવમાં ગેસની અછત અને વધતા ભાવને કારણે ચા, નાસ્તો અને હોટલના ખોરાક સુધી લગભગ દરેક વસ્તુ મોંઘી થવા લાગી છે.
LPG સિલિન્ડરની અછતનો સૌથી ઝડપી પ્રભાવ નાના ચા-નાસ્તાના વેપારીઓ પર પડ્યો છે. પહેલા જ્યાં એક કપ ચા ૧૦ રૂપિયામાં મળતી હતી, ત્યાં હવે ઘણા સ્થળોએ તેની કિમત ૧૫ થી ૨૦ રૂપિયા સુધી પહોંચી ગઈ છે. કેટલાક સ્ટોલ પર તો કટીંગ ચાની કિમત પણ વધારવામાં આવી છે. ગેસ સિલિન્ડર મેળવવામાં મુશ્કેલી થતાં ઘણા વેપારીઓને દુકાન સમયસર ખોલવામાં પણ મુશ્કેલી પડી રહી છે.
દિલ્હીને અડીને આવેલા નોઈડાના સેક્ટર ૧૬ ફિલ્મ સિટીમાં વ્યવસાય કરતા એક દુકાનદારે જણાવ્યું કે, LPG સિલિન્ડરની સ્થિતિ ખૂબ જ ખરાબ થઈ ગઈ છે. સિલિન્ડર મેળવવા માટે કલાકો સુધી કતારમાં રાહ જોવી પડે છે અને તેમ છતાં, તે નિﾍતિ ભાવે ઉપલબ્ધ નથી. નામ ન આપવાની શરતે તેમણે સમજાવ્યું કે, પહેલા જે ૧૯ કિલોનો કોમર્શિયલ LPG સિલિન્ડર લગભગ રૂા.૨૦૦૦ આસપાસ મળતો હતો, તેની કિમત હવે રૂા.૨૫૦૦ થી રૂા.૨૮૦૦ સુધી પહોંચી ગઈ છે. ઘણા વેપારીઓ કહે છે કે સિલિન્ડર માટે લાંબી લાઈનમાં ઊભા રહેવું પડે છે અને કેટલીક જગ્યાએ તો તેની માટે બોલી પણ લગાવવામાં આવી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં નાના વેપારીઓ માટે વ્યવસાય ચલાવવો મુશ્કેલ બની રહ્યો છે.
ગેસના વધતા ખર્ચને કારણે સ્ટ્રીટ ફૂડ પર પણ સીધી અસર જોવા મળી રહી છે. પુરી-સબ્જી જેવી વાનગીઓની એક પ્લેટ હવે પહેલા કરતાં ૨૫ થી ૩૦ રૂપિયા સુધી મોંઘી થઈ ગઈ છે. પકોડી વેચનારા વેપારીઓ કહે છે કે પહેલા જ્યાં ૨૦ રૂપિયામાં ૮ પકોડી મળતી હતી, ત્યાં હવે તે જ કિમતે માત્ર ૫ પકોડી આપવામાં આવે છે.
ગેસની અછતને કારણે મોટા રેસ્ટોરન્ટ અને હોટલ માલિકો પણ ચિંતામાં છે. ઘણા સ્થળોએ મેનુમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. કેટલાક રેસ્ટોરન્ટોએ મટર પનીર જેવી વાનગીઓ મેનુમાંથી કાઢી નાખી છે, જ્યારે કેટલાકે થાળીની કિંમત વધારી છે. પરિસ્થિતિ એટલી ગંભીર બની રહી છે કે કેટલાક શહેરોમાં રેસ્ટોરન્ટ્સે રસોઈ માટે LPGની જગ્યાએ ઇલેક્ટ્રિક તંદૂર અને ઇન્ડક્શન કુકટોપનો ઉપયોગ શરૂ કર્યો છે.
ભારતમાં LPGની મોટી માંગ છે. અંદાજ મુજબ દેશ દર વર્ષે લગભગ ૩૧ મિલિયન ટન LPG વાપરે છે. તેમાંનો મોટો ભાગ ઘરગથ્થુ રસોડામાં ઉપયોગ થાય છે, જ્યારે બાકીનો ઉપયોગ હોટલો અને રેસ્ટોરન્ટ્સ કરે છે. ભારત પોતાની જરૂરિયાતનો મોટો ભાગ આયાત દ્વારા પૂરો કરે છે અને આ આયાતનો મોટો હિસ્સો Strait of Hormuz માર્ગ દ્વારા આવે છે. આ માર્ગમાં વિક્ષેપ થવાથી પુરવઠા પર સીધી અસર પડી છે. આ બધાની વચ્ચે પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે તેલ કંપનીઓને સ્થાનિક LPG ઉત્પાદન વધારવા સૂચના આપી છે. સાથે સાથે ઘરેલુ ગ્રાહકોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી રહી છે. પરંતુ કોમર્શિયલ સિલિન્ડરના ઓર્ડર પર લાગેલા નિયંત્રણને કારણે નાના વેપારીઓ અને રેસ્ટોરન્ટ ઉદ્યોગ પર ભારે દબાણ સર્જાયું છે.
(3:02 PM IST)
