નવી દિલ્હી:આજના દોડધામભર્યા જીવનમાં જ્યારે લોકો ૮ કલાકની ઊંઘને સ્વાસ્થ્યનો મંત્ર માને છે, ત્યારે ઘણા એવા લોકો છે જેઓ પૂરતી ઊંઘ લીધા પછી પણ સવારે ઉઠતા જ થાક અને સુસ્તી અનુભવે છે. નિષ્ણાતોના મતે, માત્ર ૭-૮ કલાક પથારીમાં વિતાવવા પૂરતા નથી; તમારી ઊંઘ કેટલી 'ગાઢ' અને 'શાંત' છે તે અસલી માપદંડ છે. સ્લીપ સાયકલનું અસંતુલન અથવા વારંવાર ઊંઘમાં ખલેલ પહોંચવી એ શરીરને રિચાર્જ થતા અટકાવે છે, પરિણામે તમે પૂરતી ઊંઘ બાદ પણ માનસિક અને શારીરિક રીતે થાકેલા રહો છો.
આ થકાવટ પાછળનું મોટું કારણ રાત્રિના સમયે ડિજિટલ ઉપકરણોનો અતિરેક છે. લેપટોપ અને મોબાઈલ સ્ક્રીનમાંથી નીકળતો બ્લુ લાઈટ મેલાટોનિન હોર્મોનને અટકાવે છે, જે શરીરની ઊંઘવાની કુદરતી પ્રક્રિયાને ખોરવી નાખે છે. આ ઉપરાંત, રાત્રિના સમયે ચા, કોફી કે વધુ પડતી મીઠાઈનું સેવન તમારી નર્વસ સિસ્ટમને સક્રિય રાખે છે, જેનાથી તમે ગાઢ નિદ્રામાં સરી શકતા નથી. તમારી બાયોલોજિકલ ક્લોક એટલે કે સ્લીપ શેડ્યૂલની અનિયમિતતા પણ શરીરની આંતરિક સિસ્ટમને કન્ફ્યુઝ કરે છે, જેથી તમે ૮ કલાક સૂવા છતાં તાજગીનો અનુભવ કરી શકતા નથી.
પોષણની ઉણપ પણ ઊર્જાના સ્તરને સીધી અસર કરે છે. શરીરમાં વિટામિન ડી અને બી-૧૨ ની ઉણપ હોય તો તમને ગમે તેટલી ઊંઘ લેવા છતાં સ્નાયુઓમાં દુખાવો, સુસ્તી અને દિવસભર થાક અનુભવાય છે. વિટામિન બી-૧૨ ની ઉણપથી શરીરમાં ઓક્સિજનનું વહન યોગ્ય રીતે નથી થતું, જે તમને સતત નિસ્તેજ બનાવી દે છે. આ તત્વોની ઉણપ દૂર કરવા માટે યોગ્ય આહાર અને સમયાંતરે હેલ્થ ચેકઅપ કરાવવું અત્યંત જરૂરી છે, કારણ કે આંતરિક હોર્મોનલ અસંતુલન તણાવના હોર્મોન્સને વધારે છે અને તમારી ઊર્જાને ગળી જાય છે.
તમારા શરીરની ઉર્જા ક્યાં ગાયબ થઈ રહી છે તે સમજવા માટે તમારી દિનચર્યામાં થોડો ફેરફાર કરવો અનિવાર્ય છે. નિયમિત સૂવાનો અને જાગવાનો સમય નક્કી કરો, સૂવાના એક કલાક પહેલા ગેજેટ્સથી દૂર રહો અને આહારમાં પોષક તત્વોનો સમાવેશ કરો. જો લાંબા સમય સુધી પૂરતી ઊંઘ પછી પણ થાક દૂર ન થતો હોય, તો તે કોઈ અન્ય શારીરિક સમસ્યાનું લક્ષણ પણ હોઈ શકે છે. શરીરને સાંભળવાની આદત કેળવો, કારણ કે ઘણીવાર તમારો થાક એ તમારા શરીરની આરામ અને યોગ્ય પોષણ માટેની એક મૌન પોકાર હોય છે.