દુબઈ :  વૈશ્વિક પ્રવાસન અને ઝાકઝમાળનું કેન્દ્ર ગણાતા ખાડી દેશોમાં આ વર્ષે ઈદ-ઉલ-ફિત્રનો તહેવાર ઇતિહાસમાં કદાચ સૌથી વધુ શાંત અને તણાવપૂર્ણ સાબિત થવા જઈ રહ્યો છે. ઈરાન, ઈઝરાયેલ અને અમેરિકા વચ્ચેના યુદ્ધની સીધી અસર મધ્ય-પૂર્વના આકાશ પર દેખાઈ રહી છે. સંયુક્ત આરબ અમીરાત અને સાઉદી અરેબિયા જેવા દેશો, જ્યાં ઈદ પર આખું આકાશ આતશબાજીથી ઝળહળી ઉઠતું હતું, ત્યાં આ વખતે સરકારે તમામ પ્રકારના ફટાકડા અને ડ્રોન શો પર પ્રતિબંધ મૂકી દીધો છે. દુબઈનું વિશ્વપ્રસિદ્ધ 'ગ્લોબલ વિલેજ', જે ઈદની ઉજવણીનું મુખ્ય કેન્દ્ર રહેતું હતું, તેને સુરક્ષાના કારણોસર અચાનક બંધ કરી દેવામાં આવ્યું છે. આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ એ છે કે આ દેશોમાં સ્થિત અમેરિકી સૈન્ય મથકો ઈરાનના સીધા નિશાના પર છે, જેના કારણે કોઈપણ પ્રકારનો મોટો સાર્વજનિક મેળાવડો જોખમી માનવામાં આવી રહ્યો છે.

યુદ્ધના પડછાયાની સાથે સાથે આર્થિક મોરચે પણ ખાડી દેશોના નાગરિકો બેવડો માર સહન કરી રહ્યા છે. જે બજારો રમઝાનના છેલ્લા દસ દિવસોમાં ચોવીસ કલાક ધમધમતા રહેતા હતા, ત્યાં આજે ગ્રાહકોની પાંખી હાજરી જોવા મળી રહી છે. સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ જવાને કારણે આયાતી ચીજવસ્તુઓના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે; ખાસ કરીને ખાદ્યપદાર્થોમાં સાઉદી અરેબિયામાં કેળા અને તાજા માંસ જેવા પાયાના ખોરાકના ભાવમાં ત્રણથી ચાર ગણો વધારો નોંધાયો છે. રિયાધના બજારોમાં વર્ષોથી કામ કરતા મેનેજરોનું કહેવું છે કે લોકો હવે માત્ર જીવનજરૂરી વસ્તુઓ જ ખરીદી રહ્યા છે. ભવિષ્યમાં યુદ્ધ લાંબુ ચાલશે તો આર્થિક તંગી સર્જાશે તેવા ભયને કારણે લોકો ભેટ-સોગાદો અને લક્ઝરી પાછળ ખર્ચ કરવાનું ટાળી રહ્યા છે, જેને કારણે આ વર્ષની ઈદની ખરીદીમાં 40% થી 50% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.

પરંપરાગત રીતે, ઈદ એ ખુશી અને મિલનનો ઉત્સવ છે, પરંતુ ૨૦૨૬ની આ ઈદ 'વેઈટ એન્ડ વોચ'ની સ્થિતિમાં પસાર થઈ રહી છે. ઓનલાઈન શોપિંગ પ્લેટફોર્મ્સ પણ લોજિસ્ટિક્સ સમસ્યાઓને કારણે સમયસર ડિલિવરી આપી શકતા નથી, જેનાથી લોકોમાં હતાશા વધી છે. મધ્ય-પૂર્વના નિષ્ણાતો માને છે કે જો ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચેનો તણાવ જલ્દી ઓછો નહીં થાય, તો ખાડી દેશોની પ્રવાસન અને રિટેલ અર્થવ્યવસ્થાને ક્યારેય ન ભરાય તેવું નુકસાન થઈ શકે છે. હાલમાં તો દુબઈ, કતાર અને બહેરીન જેવા દેશોમાં ઈદની નમાઝ બાદ લોકો ઘરની બહાર નીકળવાને બદલે સુરક્ષિત અંતરે રહેવાનું વધુ પસંદ કરી રહ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે આધુનિક યુદ્ધો માત્ર સરહદો પર જ નહીં, પણ સામાન્ય માણસના તહેવારો અને રસોડા સુધી પહોંચી ગયા છે.