દોહા: પશ્ચિમ એશિયામાં સ્થિતિ હવે કાબૂ બહાર જઈ રહી હોય તેવું લાગી રહ્યું છે. કતારના અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગણાતા 'રાસ લાફાન' ઔદ્યોગિક શહેર પર થયેલા ભીષણ મિસાઈલ હુમલાએ આખા વિશ્વને ચિંતામાં મૂકી દીધું છે. આ હુમલામાં કતારની મુખ્ય ગેસ સુવિધાઓને ભારે નુકસાન થયું છે અને ભયાનક આગ ફાટી નીકળી છે. આ ઘટનાના જવાબમાં કતારે કડક વલણ અપનાવતા ઈરાનના લશ્કરી અને સુરક્ષા એટેચીઓને તાત્કાલિક દેશ છોડવાનો આદેશ આપી દીધો છે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની કડક ચેતવણી
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ મામલે સીધી દખલ કરતા ઈરાનને કડક શબ્દોમાં ચેતવણી આપી છે. ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે જો કતાર કે અન્ય સાથી દેશોની ઉર્જા સંપત્તિ પર ફરી હુમલો થશે, તો અમેરિકા ઈરાનના સૌથી મોટા ગેસ ક્ષેત્ર 'સાઉથ પાર્સ' ને નકશા પરથી મિટાવી દેશે. જોકે, તણાવ ઘટાડવા માટે તેમણે સંકેત આપ્યો કે ઈઝરાયેલ અત્યારે ઈરાની ઉર્જા મથકો પર વધુ હુમલા નહીં કરે.
હોર્મુઝની સામુદ્રધુની બંધ: ઉર્જા બજારમાં ઉથલપાથલ
સૌથી ચિંતાજનક અહેવાલ એ છે કે વૈશ્વિક તેલ વેપાર માટે જીવનરેખા ગણાતી 'હોર્મુઝની સામુદ્રધુની' (Strait of Hormuz) અસરકારક રીતે બંધ થઈ ગઈ છે. આના કારણે વિશ્વભરમાં તેલ અને ગેસના પુરવઠામાં વિક્ષેપ પડ્યો છે અને ભાવો આસમાને પહોંચવાની દહેશત છે. ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિએ પણ વળતો પ્રહાર કરતા ચેતવણી આપી છે કે આ સંઘર્ષના પરિણામો અનિયંત્રિત હશે અને તે આ ક્ષેત્રની બહાર પણ ફેલાઈ શકે છે.
ચારેબાજુ યુદ્ધનો મોરચો
• લેબનોન: ઈઝરાયેલી વાયુસેનાએ દક્ષિણ લેબનોનમાં ભીષણ હવાઈ હુમલા કરીને હિઝબુલ્લાહના ૨૦ થી વધુ ટોચના નેતાઓને ખતમ કરી દીધા છે. આ સંઘર્ષમાં અત્યાર સુધીમાં ૧૦ લાખથી વધુ લોકો વિસ્થાપિત થયા છે.
• UAE અને સાઉદી અરેબિયા: સંયુક્ત આરબ અમીરાતે હબ્શાન ગેસ સુવિધા પર થનારા મિસાઈલ હુમલાને નિષ્ફળ બનાવ્યો છે, જોકે કાટમાળ પડવાથી કેટલીક જગ્યાએ આગ લાગી છે. સાઉદી અરેબિયાએ પણ ડ્રોન હુમલાઓ બાદ લશ્કરી જવાબ આપવાનો પોતાનો અધિકાર અનામત રાખ્યો છે.
• દરિયાઈ સુરક્ષા: ખોર ફક્કનના દરિયાકાંઠે એક વાણિજ્યિક જહાજ પર હુમલો થતા તેમાં આગ લાગી છે, જેનાથી દરિયાઈ વેપાર પર જોખમ વધ્યું છે.
યુદ્ધ અત્યારે તેના ત્રીજા અઠવાડિયામાં પ્રવેશી રહ્યું છે ત્યારે સમગ્ર વિશ્વની નજર અત્યારે અમેરિકા અને ઈરાનના આગામી પગલાં પર ટકેલી છે. જો સ્થિતિ વધુ વણસશે તો વૈશ્વિક અર્થતંત્રને મોટો ફટકો પડી શકે છે.