ઈસ્લામાબાદ : મધ્ય પૂર્વમાં ભભૂકી રહેલી યુદ્ધની જ્વાળાઓએ પાકિસ્તાનના અર્થતંત્રના લીરેલીરા ઉડાડી દીધા છે. એક તરફ ઈરાન સાથેનો સરહદી તણાવ અને બીજી તરફ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના આસમાને પહોંચેલા ભાવ વચ્ચે પાકિસ્તાનનો 'ખજાનો' હવે તળિયા ઝાટક થઈ ગયો છે. પોતાની નિષ્ફળતા છુપાવવા માટે વડાપ્રધાન શાહબાઝ શરીફે દેશના વિકાસ બજેટમાં સીધો ૧૦ ટકાનો કાપ મૂકવાનો આત્મઘાતી નિર્ણય લીધો છે. ૧૦૦૦ અબજ રૂપિયાના વિકાસલક્ષી કામોમાંથી ૧૦૦ અબજ રૂપિયા ખેંચી લેવામાં આવતા પાકિસ્તાનની પ્રગતિના ચક્રો સાવ થંભી ગયા છે, જેના કારણે સંસદથી લઈને રસ્તાઓ સુધી સરકારને ભારે અપમાન અને વિરોધનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.

પાકિસ્તાનની હાલત અત્યારે 'મોતિયા મરે પણ મન ન મરે' જેવી થઈ છે. આતંકવાદી સંગઠનોનું ભંડોળ રોકવાને બદલે શાહબાઝ સરકારે સામાન્ય જનતાનું લોહી ચૂસવાનું શરૂ કર્યું છે. તેલના ભાવ સ્થિર રાખવા માટે અપાતી સબસિડીનો બોજ ઉઠાવવા માટે સરકારે શિક્ષણ અને સ્વાસ્થ્ય જેવા પાયાના ક્ષેત્રોના નાણાં ડાયવર્ટ કરી દીધા છે. આશ્ચર્યની વાત તો એ છે કે, કટોકટી માટે ફાળવવામાં આવેલા ૩૯૦ બિલિયન રૂપિયાના આકસ્મિક ભંડોળનો મોટો હિસ્સો ડેનિશ શાળાઓના નિર્માણ અને બિનજરૂરી ખર્ચમાં ઉડાવી દેવામાં આવ્યો છે, પરિણામે હવે જ્યારે ખરેખર દેશને પૈસાની જરૂર છે ત્યારે તિજોરીમાં 'કાણા સિક્કા' પણ બચ્યા નથી.

ગંભીર આર્થિક કંગાળિયતને કારણે હવે પાકિસ્તાન સરકારે ઈંધણ બચાવવા માટે અજીબોગરીબ નુસખાઓ અપનાવવાનું શરૂ કર્યું છે. દેશમાં હવે અઠવાડિયામાં માત્ર ચાર દિવસ કામ કરવાની યોજના અમલમાં મૂકવામાં આવી રહી છે, જેથી પેટ્રોલ-ડીઝલનો વપરાશ ઘટાડી શકાય. આ ઉપરાંત, સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ જવાના ડરે સરકાર ફરી એકવાર 'લોકડાઉન' જેવા કડક પગલાં લેવા વિચારી રહી છે. એક સમયે ઈસ્લામિક જગતનો 'ખલીફા' બનવાના સપના જોતું પાકિસ્તાન આજે રોટલી અને તેલ માટે મધ્ય પૂર્વના દેશો અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓ સામે લોચન કરી રહ્યું છે, જે તેની કંગાળ માનસિકતા અને વહીવટી નિષ્ફળતાનો પુરાવો છે.