સહારનપુર:  એક સમયે સહારનપુરની ગલીઓમાં કરિયાણું અને મધ વેચીને ગુજરાન ચલાવનાર મોહમ્મદ ઈકબાલ ઉર્ફે બાલાનું 'માઈનિંગ સામ્રાજ્ય' હવે સંપૂર્ણપણે ધરાશાયી થઈ ગયું છે. 31 માર્ચ, 2026ના રોજ કોર્ટે તેને ભાગેડુ આર્થિક ગુનેગાર જાહેર કરી તેની ત્રણ વિશાળ ખાંડ મિલો જપ્ત કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ મિલકતોની કિંમત ₹1,000 કરોડથી વધુ આંકવામાં આવી રહી છે. ખાણકામના વ્યવસાયમાં બેતાજ બાદશાહ ગણાતા ઈકબાલે રાજકીય વગનો ઉપયોગ કરીને જંગલની લાકડાચોરીથી લઈ સરકારી જમીનો પચાવી પાડવા સુધીના સંગઠિત ગુનાઓ આચર્યા હતા, પરંતુ હવે કાયદાનો ગાળિયો તેની ગરદન સુધી પહોંચી ગયો છે.

હાજી ઈકબાલની ઉડાન જેટલી ઝડપી હતી, તેનું પતન એટલું જ નાટ્યાત્મક રહ્યું છે. ED (એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ) એ અગાઉ તેની ₹4,440 કરોડની કિંમતની 'ગ્લોબલ યુનિવર્સિટી' અને સંલગ્ન જમીનો જપ્ત કરીને તેને આર્થિક રીતે પાયમાલ કરી દીધો હતો. તપાસ એજન્સીઓનું માનવું છે કે ઈકબાલે ગેરકાયદેસર ખાણકામ દ્વારા મેળવેલા કાળા નાણાંને વ્હાઈટ કરવા માટે ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટના નામે આ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ ઊભી કરી હતી. 2017માં સત્તા પરિવર્તન બાદ જ્યારે બુલડોઝર એક્શન શરૂ થયું, ત્યારે આ 'માઈનિંગ કિંગ' ધરપકડના ડરથી 2022માં દુબઈ ભાગી ગયો હતો, જ્યાંથી તે હજુ પણ તપાસ એજન્સીઓને થાપ આપી રહ્યો છે.

હાલમાં ઈકબાલના પુત્રો જેલના સળિયા પાછળ છે અને તેની આલીશાન કોઠીઓ પર બુલડોઝર ફરી વળ્યા છે. કરિયાણાની નાની દુકાનથી શરૂ થયેલી તેની સફર આજે હજારો કરોડના ભ્રષ્ટાચારના કલંક સાથે ભાગેડુ તરીકેના લેબલ પર આવીને અટકી છે. પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં આ કાર્યવાહીને અન્ય માફિયાઓ માટે એક કડક ચેતવણી તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. જમીનથી આકાશ સુધી પહોંચેલું ઈકબાલનું નાણાકીય નેટવર્ક હવે સરકારી કબજામાં છે, જે સાબિત કરે છે કે ગમે તેટલી રાજકીય વગ હોય, કાયદો જ્યારે સક્રિય થાય ત્યારે મોટામાં મોટા સામ્રાજ્ય પણ પત્તાના મહેલની જેમ તૂટી પડે છે.