નવી દિલ્હી:  દેશની રાજધાની દિલ્હીમાં દર વર્ષે શિયાળા દરમિયાન સર્જાતી પ્રદૂષણની ગંભીર સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ લાવવા માટે દિલ્હી સરકારે એક મોટું કદમ ઉઠાવ્યું છે. દિલ્હી સરકાર દ્વારા આયોજિત 'એર પોલ્યુશન સોલ્યુશન ચેલેન્જ' અંતર્ગત પ્રાપ્ત થયેલા સેંકડો સૂચનોમાંથી ૩૩ સૌથી અસરકારક અને નવીન ઉકેલોની પસંદગી કરવામાં આવી છે. આ પસંદગી પામેલા આઈડિયાઝ હવે 'ટ્રાયલ ફેઝ' એટલે કે પ્રાયોગિક તબક્કામાં પ્રવેશ્યા છે, જ્યાં તેમની જમીની સ્તર પર અસરકારકતા તપાસવામાં આવશે.
સ્ટાર્ટઅપ્સ અને વૈજ્ઞાનિકો વચ્ચે જંગ
આ પડકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સ્થાનિક સ્તરે પ્રદૂષણને રોકવા માટે સસ્તી અને ટકાઉ ટેકનોલોજી શોધવાનો છે. પસંદ કરાયેલા ૩૩ ઉકેલોમાં હવામાં રહેલા પીએમ ૨.૫ અને પીએમ ૧૦ જેવા સૂક્ષ્મ કણોને શોષી લેતા ઉપકરણો, બાંધકામની જગ્યાઓ પર ધૂળને દબાવવા માટેના આધુનિક સ્પ્રે અને વાહનોના ઉત્સર્જનને ઘટાડવા માટેના નવા ફિલ્ટર્સનો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રયોગો સફળ રહેશે તો તેને સમગ્ર દિલ્હીમાં મોટા પાયે લાગુ કરવામાં આવશે.
દિલ્હી સરકારનું પ્રોત્સાહન
પર્યાવરણ વિભાગના અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, આ પ્રોજેક્ટ્સને દિલ્હી પ્રદૂષણ નિયંત્રણ સમિતિ (DPCC) ની દેખરેખ હેઠળ અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં સ્થાપિત કરવામાં આવશે. સરકાર આ સંશોધકોને માત્ર ટેકનિકલ સપોર્ટ જ નહીં, પરંતુ જરૂર જણાયે નાણાકીય મદદ પણ પૂરી પાડી રહી છે. આ પહેલથી એવા સ્ટાર્ટઅપ્સને મોટું પ્લેટફોર્મ મળ્યું છે જેઓ પર્યાવરણ સુરક્ષા માટે કામ કરી રહ્યા છે.
ભવિષ્યમાં શુદ્ધ હવા મળવાની આશા
જો આ ૩૩ ઉકેલોમાંથી અડધા પણ સફળ સાબિત થાય, તો દિલ્હીના રહેવાસીઓને આવનારા વર્ષોમાં સ્મોગ (ધુમ્મસ અને ધુમાડો) થી મોટી રાહત મળી શકે છે. ખાસ કરીને વાહનવ્યવહાર અને ઉદ્યોગોના કારણે થતા પ્રદૂષણને ડામવા માટે આ ટેકનોલોજી ગેમ ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે.
દિલ્હીના આ પ્રયોગ પર હવે આખા દેશની નજર છે, કારણ કે અન્ય પ્રદૂષિત શહેરો પણ આ મોડેલ અપનાવી શકે છે.