મુંબઈ: તા.12 દક્ષિણ મુંબઈના ઐતિહાસિક ફોર્ટ વિસ્તારમાં આવેલી અને લોકપ્રિય ‘જીમી બોય’ તરીકે ઓળખાતી ૧૨૯ વર્ષ જૂની વિકાસ પ્રિમાઇસિસ કો-ઓપરેટિવ સોસાયટી બિલ્ડિંગ માટે એક રાહતજનક સમાચાર આવ્યા છે. બોમ્બે હાઈકોર્ટે બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (BMC) દ્વારા જારી કરવામાં આવેલી ડિમોલિશન નોટિસને રદ કરી દીધી છે. IIT બોમ્બેના તાજેતરના સ્વતંત્ર સ્ટ્રક્ચરલ ઓડિટ રિપોર્ટમાં સ્પષ્ટ થયું છે કે આ જર્જરિત દેખાતી ઇમારતનો કોઈ પણ ભાગ તોડી પાડવાની જરૂર નથી અને યોગ્ય સમારકામથી તેને ફરી મજબૂત બનાવી શકાય છે.

કાર્યકારી મુખ્ય ન્યાયાધીશ રવિન્દ્ર ઘુગે અને ન્યાયાધીશ ગૌતમ અંકડની ખંડપીઠે ૨ જુલાઈના પોતાના જૂના આદેશમાં ફેરફાર કરતા સોસાયટીને મોટી રાહત આપી છે. શરૂઆતમાં પ્રાથમિક નિરીક્ષણના આધારે આ બિલ્ડિંગને 'C-1' એટલે કે અત્યંત જોખમી અને તાત્કાલિક તોડી પાડવા યોગ્ય શ્રેણીમાં મુકવામાં આવી હતી. જોકે, ત્યારબાદ કરવામાં આવેલા ઊંડાણપૂર્વકના રાસાયણિક અને બિન-વિનાશક પરીક્ષણો તેમજ IIT બોમ્બેના ઓડિટમાં સામે આવ્યું કે ઇમારત 'C-2A' અને 'C-2B' શ્રેણીમાં આવે છે, જેનો અર્થ એ થાય છે કે યોગ્ય સમારકામ અને રિઇન્ફોર્સમેન્ટ બાદ તેને સુરક્ષિત રીતે વાપરી શકાય છે.

સુનાવણી દરમિયાન બીએમસીએ એવી દલીલ કરી હતી કે આ માળખું સવા સદી કરતાં પણ વધુ જૂનું છે અને સમારકામ કરવાથી તેનું આયુષ્ય માત્ર ૧૫ વર્ષ જેટલું જ વધશે. જોકે, હાઈકોર્ટે બીએમસીની આ દલીલને ફગાવી દેતાં સ્પષ્ટ કહ્યું કે, સમારકામ કરાવવું કે પુનઃવિકાસ (રીડેવલપમેન્ટ) કરવો તે સોસાયટી અને તેના સભ્યોનો અંગત નિર્ણય છે. વધુમાં, કોર્ટે નોંધ્યું હતું કે આ બિલ્ડિંગ હેરિટેજ ઝોનમાં આવેલી છે અને નેવલ ડોકયાર્ડથી માત્ર ૧૦૦ મીટરના અંતરે હોવાથી તેના રીડેવલપમેન્ટ માટે અનેક કાનૂની મંજૂરીઓ અને એનઓસી મેળવવી અત્યંત જટિલ પ્રક્રિયા છે.

હાઈકોર્ટે બીએમસીને સૂચના આપી છે કે IIT બોમ્બેના રિપોર્ટ અનુસાર સમારકામની કામગીરી શરૂ કરવા માટે જરૂરી તમામ પરવાનગીઓ સોસાયટીને ત્વરિત પૂરી પાડવામાં આવે. જોકે, સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને કોર્ટે શરત મૂકી છે કે સમારકામ અને માળખાકીય મજબૂતીકરણનું કામ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી રહેવાસીઓએ ઇમારત ખાલી રાખવી પડશે. આ ચુકાદાથી મુંબઈની અસંખ્ય જૂની અને હેરિટેજ ઇમારતોના રક્ષણ માટે એક નવો રસ્તો ખુલ્લો થયો છે.