ઢાકા : દાયકાઓ જૂના તીસ્તા નદીના પાણીની વહેંચણીના વિવાદ વચ્ચે બાંગ્લાદેશ સરકારે ભારત સાથેના પોતાના સંબંધો અંગે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું છે. બાંગ્લાદેશના જળ સંસાધન મંત્રી શાહિદુદ્દીન ચૌધરી અનેએ ઢાકામાં આયોજિત એક ઉચ્ચ-સ્તરીય સેમિનારમાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, તેમનો દેશ તીસ્તા મુદ્દાને કારણે ભારત સાથેના દ્વિપક્ષીય મૈત્રીપૂર્ણ સંબંધોમાં ખટાશ લાવવા નથી માંગતો. પરંતુ સાથે જ તેમણે આશા વ્યક્ત કરી હતી કે નવી દિલ્હી પોતાના હિતોની સાથે ઢાકાના આર્થિક અને નદી સંબંધિત હિતોનું પણ સન્માન કરશે.

'મિત્રએ મિત્રના હિતોનું રક્ષણ કરવું જોઈએ':

સેમિનારને સંબોધતા જળ સંસાધન મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે, "ભારત અમારો એક પાડોશી અને મૈત્રીપૂર્ણ દેશ છે. જેમ તેમના પોતાના હિતો છે, તેમ જ બાંગ્લાદેશના પણ પોતાના હિતો રહેલા છે. એક સાચા મિત્રએ પોતાના મિત્રના હિતોનું રક્ષણ કરવું જોઈએ." તેમણે ઉમેર્યું હતું કે ફેબ્રુઆરીની ચૂંટણીઓ બાદથી વડાપ્રધાન તારિક રહેમાનની સરકાર ઉત્તર બાંગ્લાદેશના પાંચ-છ જિલ્લાઓમાં નદીના ધોવાણ અને પાણીની અછતની સમસ્યાના કાયમી ઉકેલ માટે તીસ્તા રિવર રિસ્ટોરેશન એન્ડ કમ્પ્રિહેન્સિવ મેનેજમેન્ટ પ્રોજેક્ટ (તીસ્તા માસ્ટર પ્લાન) પર ઝડપથી કામ કરી રહી છે.

ચીનની સંડોવણીથી વ્યૂહાત્મક ગરમાવો:

તીસ્તા પ્રોજેક્ટમાં ટેકનિકલ અને નાણાકીય સહયોગ માટે બાંગ્લાદેશે ચીનની મદદ લેવાના પ્રયાસો સઘન બનાવ્યા છે. જૂન મહિનામાં વડાપ્રધાન રહેમાને બેઇજિંગની મુલાકાત દરમિયાન ચીન પાસેથી શક્યતા અભ્યાસ (ફિઝિબિલિટી સ્ટડી) ઝડપી બનાવવાની ખાતરી મેળવી હતી. જોકે, ઉત્તર બાંગ્લાદેશનો આ પ્રદેશ ભારતની સુરક્ષા માટે અતિ સંવેદનશીલ એવા 'સિલીગુડી કોરિડોર' (ચિકન્સ નેક) ની નજીક આવેલો હોવાથી, ત્યાં ચીનની હાજરી ભારત માટે વ્યૂહાત્મક ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.

૧૯૮૩ થી અટકાયેલો કરાર અને ભવિષ્યનો માર્ગ:

ભારત અને બાંગ્લાદેશ વચ્ચે ૫૪ સરહદી નદીઓ વહે છે, પરંતુ તીસ્તા મુદ્દો સૌથી જટિલ રહ્યો છે. ૨૦૧૧માં અંતિમ સ્વરૂપ અપાયેલા વચગાળાના કરાર પર પશ્ચિમ બંગાળ સરકારના વિરોધને કારણે હસ્તાક્ષર થઈ શક્યા નહોતા. હવે ડિસેમ્બર ૨૦૨૬માં ૧૯૯૬ની ૩૦-વર્ષીય ગંગા જળ વહેંચણી સંધિ પણ પૂરી થઈ રહી છે, ત્યારે બાંગ્લાદેશે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તે તીસ્તા સંધિ હોય કે માસ્ટર પ્લાન, પોતાના ઉત્તરીય પ્રદેશના ખેડૂતો અને નાગરિકોના કલ્યાણ માટે આગળ વધવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.