વોગ્‍ટિન: અમેરિકી રાજકારણમાં ભારતની લોકશાહી વ્યવસ્થાઓની પ્રશંસા અને તેની પ્રેરણાથી એક નવા રાજકીય અધ્યાયની શરૂઆત થઈ રહી છે. તાજેતરમાં અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારતની ફોટો વોટર આઈડી કાર્ડ સિસ્ટમ અને ચૂંટણી પંચની પારદર્શક કાર્યશૈલીથી પ્રભાવિત થઈને પોતાના દેશમાં પણ સમાન પ્રણાલી લાગુ કરવા માટેનો મજબૂત નિર્ધાર વ્યક્ત કર્યો છે. નવેમ્બરમાં યોજાનારી આગામી મધ્યસત્ર ચૂંટણીઓને ધ્યાનમાં રાખીને આ મુદ્દો રાજકીય ગલિયારોમાં કેન્દ્રસ્થાને આવ્યો છે, જે યુએસ કોંગ્રેસની ખાલી બેઠકો ભરવા માટે અત્યંત નિર્ણાયક સાબિત થવાની પૂરી સંભાવના છે.
આ વ્યાપક નીતિગત પરિવર્તનના ભાગરૂપે, ટ્રમ્પે દક્ષિણ કેરોલિનામાં આયોજિત એક વિશાળ અને જોશસ્ભર રેલીને સંબોધિત કરતા 'સેવ અમેરિકા એક્ટ' લાવવાની જાહેરાત કરી છે. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે દેશની ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પવિત્રતા અને સુરક્ષાનું રક્ષણ કરવું એ તેમની સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે. આ પ્રસ્તાવિત કાયદાના અમલીકરણથી દરેક મતદાન કરનાર નાગરિક પાસે ફોટો-આધારિત સત્તાવાર ઓળખપત્ર હોવું અનિવાર્ય બનશે, જે ફક્ત મતદાન માટે જ નહીં પરંતુ તેમની સત્તાવાર નાગરિકતા સાબિત કરવા માટે પણ એક અત્યંત સરળ અને અચૂક પુરાવો બની રહેશે.
આ કાયદાકીય લડાઈ અંગે આશાવાદ વ્યક્ત કરતા ટ્રમ્પે દઢ વિશ્વાસ પ્રગટ કર્યો છે કે તેઓ સર્વોચ્ચ અદાલતમાં આ મુદ્દે વિજય મેળવશે, કારણ કે આ એક કાયમી અને કાનૂની જોગવાઈ છે. જોકે, આ પ્રગતિશીલ કવાયત સામે રાજકીય અવરોધો પણ ઓછા નથી. ટ્રમ્પના મતે, ડેમોક્રેટિક પાર્ટી હંમેશાં આવી સ્પષ્ટ અને સુરક્ષિત મતદાતા ઓળખ પ્રણાલીના વિરોધમાં ઊભી રહે છે, કારણ કે તેઓ પારદર્શિતાના પક્ષકાર નથી. તેમ છતાં, મતદારની ઓળખ તેની નાગરિકતાને સીધી રીતે સ્પષ્ટ કરતી હોવાથી, આ સિસ્ટમ અમેરિકાની આંતરિક સુરક્ષાને વધુ મજબૂત અને અતૂટ બનાવશે તેવું તેઓ માને છે.
આ સપ્તાહે ટ્રમ્પે ભારતના ફોટો વોટર આઈડી કાર્ડ્સ અને ભારતના મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારની કાર્યશૈલીની મુક્તકંઠે પ્રશંસા કરી હતી, જેના કારણે આ વૈશ્વિક સ્તરે ચર્ચાનો મોટો વિષય બન્યો છે. ભારતની આ પારદર્શક પદ્ધતિ વિશ્વની સૌથી મોટી લોકશાહીમાં ચૂંટણી પ્રક્રિયાને કેવી રીતે સુરક્ષિત કરે છે તેનું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે. અમેરિકામાં પણ જો આ જ પ્રકારની વ્યવસ્થા કાયમી ધોરણે અમલમાં મૂકવામાં આવે, તો મતદાનમાં થતી અનિયમિતતાઓને કાયમ માટે નેસ્તનાબૂદ કરી શકાશે અને લોકશાહીના મૂળિયાં વધુ ગહન બનશે.
અમેરિકાની વૈશ્વિક વિદેશ નીતિના સંદર્ભમાં વાત કરતા ટ્રમ્પે ચીનને કેન્દ્રસ્થાને રાખ્યું છે અને એક મોટી રાજકીય જાહેરાત કરી છે કે ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ આગામી બે સપ્તાહની અંદર સત્તાવાર મુલાકાતે અમેરિકા આવશે. આ ઉચ્ચસ્તરીય બેઠક વ્હાઇટ હાઉસના તદ્દન નવા મિલિટરી બોલરૂમમાં યોજાશે, જ્યાં બંને મહાસત્તાઓ વચ્ચેના વેપાર અને ભૂ-રાજકીય સંબંધો પર ગહન ચર્ચા થશે. આ બેઠક આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં નવા સમીકરણો રચવાની ક્ષમતા ધરાવે છે અને વૈશ્વિક બજાર પર તેની ઊંડી અસરો પડવાની શક્યતાઓ સેવાઈ રહી છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના અન્ય એક સંવેદનશીલ મુદ્દા પર બોલતા ટ્રમ્પે ઈરાન સાથેના વિવાદના કેન્દ્ર સમાન 'હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ'ને અત્યંત વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ ગણાવ્યો છે અને તેને સત્તાવાર રીતે યુએસ પ્રદેશ તરીકે જાહેર કર્યો છે. તેમણે કડક શબ્દોમાં ચેતવણી ઉચ્ચારી છે કે ઈરાનને કોઈપણ સંજોગોમાં પરમાણુ શસ્ત્રો વિકસાવવા દેવામાં આવશે નહીં, જે મધ્ય પૂર્વમાં શાંતિ અને સુરક્ષા જાળવવા માટે અમેરિકાની કઠોર અને અડગ નીતિ દર્શાવે છે.