બેંગલુરુ : ભારતમાં ખાંડના વધતા જતા ભાવોએ આગામી તહેવારોની મોસમનો સ્વાદ ફીકો કરી દીધો છે, કારણ કે એક સમયનો મોટો ખાંડ નિકાસ કરનાર દેશ હવે આયાત તરફ આગળ વધવા મજબૂર બન્યો છે. સરકાર ભલે એવું માને કે ઇથેનોલ મિશ્રણને કારણે ખાંડના ભાવ પર અસર નથી પડતી, પરંતુ વાસ્તવિકતા એ છે કે સ્થાનિક ઉત્પાદનમાં ભારે ઘટાડો થવાથી બજારમાં ખાંડની કૃત્રિમ કે વાસ્તવિક અછત ઊભી થઈ છે.

હાલની સ્થિતિ પાછળ અનેક કારણો જવાબદાર છે, જેમાં અપેક્ષા કરતા ઓછું સ્થાનિક ઉત્પાદન, તહેવારો પહેલા અચાનક વધી ગયેલી માંગ, પ્રતિકૂળ હવામાન અને ઉદ્યોગ જગતની સંગ્રહખોરી મુખ્ય છે [cite: સરકારના મતે, હાલના ખાંડના ભાવમાં વધારો અનેક પરિબળોના સંયોજનને કારણે છે: અપેક્ષા કરતાં ઓછું સ્થાનિક ઉત્પાદન, તહેવારોની મોસમ પહેલા માંગમાં વધારો, હવામાન સંબંધિત કારણોસર શેરડીના પાકને નુકસાન, વૈશ્વિક ખાંડ પુરવઠાની અછત અને ઉદ્યોગના કેટલાક ક્ષેત્રો દ્વારા અટકળો અને સંગ્રહખોરી.]. ચાલુ સિઝનમાં શેરડીના પાકને 'રેડ રોટ' અને 'ટોપ બોરર' જેવા રોગો ઉપરાંત અકાળે પડેલા ભારે વરસાદ અને જળબંબાકાર જેવી પરિસ્થિતિએ વ્યાપક નુકસાન પહોંચાડ્યું છે  જો કે સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ઓક્ટોબરમાં નવું પિલાણ શરૂ થાય ત્યાં સુધી પૂરતો સ્ટોક ઉપલબ્ધ છે
આ ખાંડની અછત માત્ર ભારત પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે પણ મહાસંકટના વાદળો ઘેરાયા છે. વિશ્વના સૌથી મોટા શેરડી ઉત્પાદક દેશ એવા બ્રાઝિલ (જે વૈશ્વિક ઉત્પાદનના ૨૪% હિસ્સો ધરાવે છે) માં પણ આ જ સ્થિતિ પ્રવર્તે છે [cite: વિશ્વભરમાં ખાંડના ભાવમાં વધારો, બ્રાઝિલ વિશ્વના 24% શેરડીનું ઉત્પાદન કરે છે, ત્યારબાદ ભારત 16% છે.]. બ્રાઝિલની રાષ્ટ્રીય સપ્લાય કંપનીના અહેવાલ મુજબ, ત્યાં ખાંડના ઉત્પાદનમાં આશરે ૩% ઘટાડો નોંધાઈ શકે છે
આ ઉપરાંત, સક્રિય 'અલ નીનો' (El Nino) ની અસરો અને વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ઊંચા ભાવને લીધે બ્રાઝિલ તથા અન્ય દેશો દ્વારા શેરડીનો ઉપયોગ ખાંડને બદલે ઇથેનોલના ઉત્પાદન માટે મોટા પ્રમાણમાં કરવામાં આવી રહ્યો છે, જેનાથી બ્રાઝિલે પોતાનો ઇથેનોલ મિશ્રણ દર વધારીને ૩૨% કરી દીધો છે [cite: બ્રાઝિલ દ્વારા તેના શેરડીને ઇથેનોલ ઉત્પાદન તરફ વાળવાથી બ્રાઝિલમાં પણ ખાંડનું સંકટ સર્જાયું છે. બ્રાઝિલની રાષ્ટ્રીય સપ્લાય કંપની, કોનાબ અનુસાર, ખાંડના ઉત્પાદનમાં આશરે 3% ઘટાડો થવાની ધારણા છે, જેનો અર્થ એ છે કે આ વર્ષે બ્રાઝિલમાં ખાંડનું ઉત્પાદન આશરે 43 મિલિયન ટન ઓછું રહેવાનો અંદાજ છે., બ્રાઝિલ ઇથેનોલ તરફ કેમ આગળ વધી રહ્યું છે?, બ્રાઝિલે જુલાઈના અંતમાં ફરજિયાત ઇથેનોલ મિશ્રણ દર વધારીને 32% કર્યો, જે એક મહિના પહેલા 30% અને એક વર્ષ પહેલા 27% હતો.].
આંતરરાષ્ટ્રીય કોમોડિટી બજારો અને વિશ્લેષકોના જણાવ્યા અનુસાર, યુએસ ખાંડના વાયદાના ભાવ મજબૂત વૈશ્વિક માંગ અને મર્યાદિત પુરવઠાને કારણે ઊંચા સ્તરે ટ્રેડ થઈ રહ્યા  ભારત, યુરોપિયન યુનિયન અને થાઈલેન્ડ જેવા પ્રમુખ ઉત્પાદકો હવામાનના ફેરફારો સામે સૌથી વધુ સંવેદનશીલ સાબિત થઈ રહ્યા છે. આગામી ૨૦૨૬-૨૭ અને ૨૦૨૭-૨૮ ની સીઝનમાં શેરડી અને બીટના વાવેતરમાં ઘટાડો થવાને કારણે આ વૈશ્વિક અછત વધુ ઘેરી બને તેવી પૂરી શક્યતા છે