વોશિંગ્ટન: યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ (US) માં ઉચ્ચ શિક્ષણ મેળવવાનું સપનું જોતા અને ત્યાં અભ્યાસ કરી રહેલા લાખો આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓ માટે એક ચિંતાજનક સમાચાર આવ્યા છે. વ્હાઇટ હાઉસે એક નવા અને કડક વિઝા નિયમનને લીલી ઝંડી આપી દીધી છે, જે ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ હોમલેન્ડ સિક્યુરિટી (DHS) ને વર્ષો જૂની "ડ્યુરેશન ઓફ સ્ટે" (સ્થિતિ અવધિ) સિસ્ટમનો અંત લાવવાનો માર્ગ મોકળો કરી આપશે. આ નવા ફેરફારની સૌથી મોટી અને સીધી અસર અમેરિકામાં ભણતા હજારો ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ પર પડવાની આશંકા છે.
હાલની વિઝા વ્યવસ્થા મુજબ, 'F વિઝા' ધરાવતા આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓ જ્યાં સુધી પોતાનો શૈક્ષણિક અભ્યાસક્રમ ચાલુ રાખે અને વિઝાની શરતોનું પાલન કરે, ત્યાં સુધી તેમને અમેરિકામાં કાનૂની રીતે રહેવાની આપોઆપ મંજૂરી મળતી હતી. પરંતુ હવે આ સુગમતા છીનવાઈ જશે. નવા માળખા હેઠળ, વિદ્યાર્થીઓને યુએસમાં રહેવા માટે માત્ર એક 'નિશ્ચિત સમયગાળો' (મોટેભાગે ૪ વર્ષ) આપવામાં આવશે. જો આ નિર્ધારિત સમયમાં તેમનો અભ્યાસ પૂર્ણ નહીં થાય, તો તેમણે વિઝા લંબાવવા માટે ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓ સમક્ષ કાનૂની વિસ્તરણ (એક્સટેન્શન) માટે અલગથી અરજી કરવી પડશે અને મંજૂરી મેળવવી પડશે.
મેનેજમેન્ટ એન્ડ બજેટ (OMB) ઓફિસ દ્વારા આ નીતિની સમીક્ષા પૂર્ણ કરી લેવામાં આવી છે, જે તેના સત્તાવાર અમલીકરણ તરફનું અંતિમ પગલું માનવામાં આવે છે. આ નવો નિયમ F વિઝા ધારકો ઉપરાંત J એક્સચેન્જ મુલાકાતીઓ, I વિઝા ધારકો અને તેમના પર નિર્ભર આશ્રિતોને પણ લાગુ પડશે. નોંધનીય છે કે આ નીતિનો વિચાર સૌપ્રથમ ટ્રમ્પ વહીવટીકાળ દરમિયાન રજૂ કરાયો હતો, પરંતુ ત્યારે તેનો અમલ થઈ શક્યો નહોતો. હવે વ્હાઇટ હાઉસની મંજૂરી બાદ આ નિયમ સત્તાવાર કાયદો બનવાની ખૂબ નજીક છે.
આ સમાચારથી યુએસ યુનિવર્સિટીઓ અને ખાસ કરીને ભારતીય વિદ્યાર્થીઓમાં ભારે અનિશ્ચિતતાનો માહોલ સર્જાયો છે. 'ઓપન ડોર્સ રિપોર્ટ' અનુસાર, અમેરિકામાં આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓમાં ભારતીયોની સંખ્યા સૌથી મોટી છે. આવી સ્થિતિમાં, કાયદો કડક થતાં લાંબા ગાળાના સંશોધન (રિસર્ચ) કાર્યક્રમો, પીએચ.ડી અને ઉચ્ચ ડિગ્રી મેળવતા વિદ્યાર્થીઓ તેમજ અભ્યાસ પૂરો કર્યા પછી નોકરીની શોધ માટે પ્લાનિંગ કરી રહેલા યુવાનો માટે મુશ્કેલીઓ વધી શકે છે. અમેરિકાની આ નવી નીતિ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ઉચ્ચ શિક્ષણના સમીકરણો બદલી નાખશે તેમ લાગી રહ્યું છે.