નવી દિલ્હી : દેશના મીડિયા જગતમાં એક મોટો કાનૂની સંઘર્ષ સામે આવ્યો છે, જ્યાં અબજોપતિ ઉદ્યોગપતિઓ મુકેશ અંબાણી અને ગૌતમ અદાણીની સ્વામિત્વ ધરાવતી મીડિયા કંપનીઓ સહિત દેશના ૨૧ અગ્રણી ન્યૂઝ પબ્લિશર્સના જૂથે સરકારના નવા ડિજિટલ ગોપનીયતા કાયદા (પ્રાઈવસી લો) સામે અદાલતમાં કાનૂની પડકાર ફેંક્યો છે. આ કાયદાના કારણે તપાસાત્મક પત્રકારત્વ અને પત્રકારોના ગુપ્ત સૂત્રોની સુરક્ષા ગંભીર જોખમમાં મુકાશે તેવી આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.

ઘટનાની વિગતવાર વિગતો આપતા કાનૂની સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે ડિજિટલ ન્યૂઝ પબ્લિશર્સ એસોસિએશન (DNPA) દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી આ હાઈ-પ્રોફાઈલ અરજીમાં સરકારના પ્રાઈવસી કાયદાની કલમો પર ગંભીર સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે. પ્રકાશકોનું માનવું છે કે આ કાયદાકીય જોગવાઈઓના અમલીકરણથી ન્યૂઝરૂમની સ્વતંત્રતા સીમિત થઈ જશે અને સરકારી ઓથોરિટીઓ દ્વારા કોઈપણ ડેટા કે માહિતી માંગવામાં આવતા પત્રકારોને પોતાના ખાનગી સૂત્રોના નામ જાહેર કરવાની ફરજ પડી શકે છે.

અરજીમાં ખાસ કરીને એ વાત પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે કે આ નવા કાયદા હેઠળ કોઈપણ નાગરિક ગમે ત્યારે પોતાની માહિતી કે સંમતિ પાછી ખેંચીને અગાઉ પ્રકાશિત થયેલા સમાચારોને હટાવવાની કે ડિલીટ કરવાની માંગ કરી શકે છે, જેમાં જનહિત કે ભ્રષ્ટાચારના ખુલાસા જેવા મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓને પણ નજરઅંદાજ કરવામાં આવ્યા છે. આનાથી મીડિયા સંસ્થાઓને હકીકત આધારિત અને સાચા અહેવાલો પણ ભારે દબાણ હેઠળ કાઢી નાખવા અથવા એડિટ કરવા પડી શકે છે.

સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ કાયદા હેઠળ કેન્દ્ર સરકાર કે નિયંત્રક સત્તાધિકારીઓને વ્યાપક સત્તાઓ આપવામાં આવી છે, જેનાથી 'જનહિતના નામે' કોઈપણ માહિતીને બ્લોક કરવાનો અથવા નોન-કોમ્પ્લાયન્સ માટે ભારે દંડ ફટકારવાનો અધિકાર મળે છે. પ્રકાશક જૂથે આ જોગવાઈઓને 'સ્પષ્ટપણે અંકુશ વિનાની અને અનિયંત્રિત' ગણાવી છે, જે અંતર્ગત પત્રકારો અને તેમના સૂત્રો વચ્ચે થયેલી વિશેષ અને ગોપનીય વાતચીતો પણ કાનૂની દાયરામાં આવી શકે છે.

આ અગાઉ ઓગસ્ટ મહિનામાં પણ મીડિયા સંગઠનો દ્વારા સરકારને પત્ર લખીને આ બાબતે ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી કે સરકારે રાજ્ય અને તેની એજન્સીઓને વ્યાપક છૂટછાટો આપી છે, પરંતુ પ્રેસ અને પત્રકારત્વની સુરક્ષા માટે કોઈ જ કાનૂની રક્ષણ પૂરું પાડવામાં આવ્યું નથી. જોકે, સરકાર દ્વારા આ તમામ આક્ષેપોને નકારી કાઢીને દેશમાં જીવંત અને સ્વતંત્ર મીડિયા ઇકોસિસ્ટમ હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.

આ કાનૂની લડાઈ આગામી સમયમાં ભારતીય મીડિયા ઉદ્યોગ અને ડિજિટલ પત્રકારત્વના ભવિષ્ય માટે અત્યંત નિર્ણાયક સાબિત થશે. અદાલતમાં આ મામલાની સુનાવણી દરમિયાન પત્રકારત્વની સ્વતંત્રતા અને નાગરિકોની ગોપનીયતા વચ્ચેના સંતુલનને લઈને બંને પક્ષો વચ્ચે તીવ્ર દલીલો થવાની પૂરી સંભાવના છે.