નવી દિલ્‍હી તા.૧: આ વર્ષે ભારતમાં કેટલો વરસાદ પડ્‍યો? શું ચોમાસાનો વરસાદ ઓછો હતો કે વધુ? IMD, હવામાન વિભાગે આ અંગે ડેટા જાહેર કર્યો છે. આ વર્ષે જૂન અને સપ્‍ટેમ્‍બર વચ્‍ચે ભારતમાં લાંબા ગાળાના સરેરાશ (LPA) વરસાદ ૮૭.૪ ટકા નોંધાયો છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ બુધવારે અહેવાલ આપ્‍યો હતો કે ૨૦૦૧ પછી આ ચોમાસાની ઋતુમાં આ ચોથો સૌથી ઓછો વરસાદ છે. તેની માસિક આગાહીમાં, IMD એ જણાવ્‍યું હતું કે આ ચોમાસામાં વરસાદના અભાવનું મુખ્‍ય કારણ જૂનમાં ઉષ્‍ણકટિબંધીય પેસિફિકમાં ઉદભવેલી અલ નીનો ઘટના હતી અને ત્‍યારથી તે વધુ મજબૂત બની છે.

IMD એ જણાવ્‍યું હતું કે અલ નીનો ઘટના હાલમાં મજબૂત છે અને માર્ચ ૨૦૨૭ સુધી ચાલુ રહેવાની ધારણા છે. વિભાગ અનુસાર, આ ચોમાસાની ઋતુમાં દેશમાં ૮૬૮.૬ મીમીના સામાન્‍ય વરસાદની સરખામણીમાં ૭૫૯.૪ મીમી વરસાદ પડ્‍યો હતો. આ સામાન્‍ય કરતા ૧૩ ટકા ઓછો છે. ૨૯ મેના રોજ ચોમાસાની આગાહીમાં, IMD એ LPA ના ૯૦ ટકા વરસાદની આગાહી કરી હતી, જેમાં ૪ ટકાની મોડેલ ભૂલ હતી. અગાઉ, ૧૩ એપ્રિલે, વિભાગે LPA ના ૯૨ ટકા વરસાદની આગાહી કરી હતી.

અલ નીનો એ અલ નીનો-સધર્ન ઓસિલેશન (ENSO) આબોહવા ઘટનાના ત્રણ તબક્કાઓમાંથી એક છે. તે પૃથ્‍વી પર ગરમીની અસર કરે છે અને ભારતમાં ચોમાસાના વરસાદમાં ઘટાડો સાથે સંકળાયેલ છે. તેનાથી વિપરીત, લા નીના, એક તબક્કો જે સામાન્‍ય રીતે ઠંડકની અસર ધરાવે છે, તેમાં પણ તટસ્‍થ ENSO સ્‍થિતિ છે. હવામાન વિભાગના જણાવ્‍યા અનુસાર, આ વર્ષે જૂનમાં વરસાદની ખાધ સૌથી વધુ ૩૫.૪ ટકા હતી, ત્‍યારબાદ ઓગસ્‍ટમાં ૧૬.૩ ટકા અને સપ્‍ટેમ્‍બરમાં ૭.૬ ટકા હતી. જુલાઈ એકમાત્ર મહિનો હતો જેમાં સામાન્‍ય કરતાં વધુ વરસાદ પડ્‍યો હતો, જેમાં એક ટકા વધુ વરસાદ નોંધાયો હતો.

IMD હવામાનશાષના મહાનિર્દેશક ડો. મૃત્‍યુંજય મહાપાત્રાએ એક નિવેદનમાં જણાવ્‍યું હતું કે જો ઓછા દબાણવાળી સિસ્‍ટમોને કારણે વધારાનો વરસાદ ન થયો હોત, તો દેશમાં વરસાદની ખાધ વધુ વધી શકી હોત. તેમણે કહ્યું કે આ સિઝનમાં ૧૪ ઓછા દબાણવાળી સિસ્‍ટમો બની છે, અને ઓછા દબાણવાળી સિસ્‍ટમો કુલ ૭૭ દિવસ સુધી સક્રિય રહી છે, જે સામાન્‍ય સમયગાળા ૫૭ દિવસની સરખામણીમાં છે. ચોમાસાની વિદાય અંગે, મહાપાત્રાએ જણાવ્‍યું હતું કે અત્‍યાર સુધીમાં, ચોમાસું પંજાબ, હરિયાણા, રાજસ્‍થાન અને સમગ્ર દિલ્‍હીમાંથી વિદાય લઈ ચૂક્‍યું છે. વધુમાં, તે ઉત્તર પ્રદેશ અને ગુજરાતના કેટલાક ભાગોમાંથી પણ વિદાય લઈ ચૂક્‍યું છે