નવી દિલ્હી : કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે વિદેશમાં વસતા ભારતીયો (NRI) માટે એક મહત્વનો નિર્ણય લેતા જાહેર ક્ષેત્રની બેંકોને ખાસ પ્રોત્સાહન આપવા જણાવ્યું છે. નવી દિલ્હીમાં બેંકો અને નાણાકીય સંસ્થાઓના ટોચના અધિકારીઓ સાથેની ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકમાં નાણામંત્રીએ બેંકોને સ્પષ્ટ સૂચના આપી છે કે તેઓ NRI સમુદાય સુધી વધુ અસરકારક રીતે પહોંચે અને તેમના માટે આકર્ષક તથા નવીન 'ડિપોઝિટ પ્રોડક્ટ્સ' તૈયાર કરે. આ પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભારતીય અર્થતંત્રમાં વિદેશી ચલણનો પ્રવાહ વધારવાનો અને દેશના વિદેશી હૂંડિયામણ ભંડારને વધુ સુરક્ષિત અને મજબૂત કરવાનો છે.

શું છે આ પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય?

આ બેઠકમાં વિદેશી ચલણ બિન-નિવાસી (FCNR) થાપણો અને વિદેશી ચલણ ઉધાર સ્વેપ પહેલ પર વ્યાપક ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. નાણામંત્રીએ બેંકોને જણાવ્યું કે, વૈશ્વિક સ્તરે જે પ્રકારની આર્થિક અનિશ્ચિતતા જોવા મળી રહી છે, તેને જોતા ભારતના બાહ્ય ક્ષેત્રની સ્થિતિસ્થાપકતા વધારવી અત્યંત આવશ્યક છે. જ્યારે NRI ગ્રાહકો પોતાની કમાણી ભારતીય બેંકોમાં રોકાણ કરે છે, ત્યારે તે સીધી રીતે ભારતના વિદેશી મુદ્રા ભંડારમાં વધારો કરે છે, જે દેશની આર્થિક સ્થિતિને વૈશ્વિક સ્તરે વધુ સક્ષમ બનાવે છે.

બેંકોની પ્રગતિની સમીક્ષા

બેઠક દરમિયાન, RBI ની સ્વેપ સુવિધા યોજનાઓ હેઠળ બેંકોએ કરેલી પ્રગતિનો પણ અહેવાલ લેવામાં આવ્યો હતો. બેંકોના એમડી અને સીઈઓ દ્વારા સ્વેપ સુવિધાઓની અસરકારકતા અંગે રજૂઆત કરવામાં આવી હતી, જે વિદેશી ચલણ એકત્રિત કરવામાં અત્યંત સફળ રહી છે. નાણામંત્રીએ આ ગતિશીલતાને જાળવી રાખવા અને NRI આઉટરીચ કાર્યક્રમોને વધુ વ્યાપક બનાવવા પર ભાર મૂક્યો હતો. આ બેઠકમાં નાણાકીય સેવાઓ, આર્થિક બાબતો અને મહેસૂલ વિભાગના સચિવો તેમજ RBI ના ડેપ્યુટી ગવર્નર પણ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

NRI રોકાણકારો માટે શું બદલાશે?

સરકારના આ નિર્દેશ બાદ હવે આગામી સમયમાં બેંકો NRI ગ્રાહકો માટે નવા અને વધુ સારા વ્યાજ દર ધરાવતી ડિપોઝિટ સ્કીમ્સ રજૂ કરી શકે છે. જે પ્રકારે ભારતીય બેંકો NRI ડાયસ્પોરા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે, તે સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે સરકાર વિદેશમાં વસતા ભારતીયોના વિશ્વાસનો ઉપયોગ કરીને દેશના વિકાસમાં ગતિ લાવવા માંગે છે. આ આર્થિક વ્યૂહરચના આવનારા સમયમાં NRI રોકાણકારો માટે વધુ વિકલ્પો અને આકર્ષક લાભો લઈને આવી શકે છે.