<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Tuesday, 28th July 2026

હેં...હવે ‘અનામત હટાવો' આંદોલનની તૈયારી

નીટ પેપર લીક અને એજ્‍યુકેશન સિસ્‍ટમ સુધારાને લઈને હજુ જંતરમંતર ખાતે વિરોધ પ્રદર્શન પુરૂ થયું હોય ત્‍યાં સોશ્‍યલ મીડિયા પર એક નવા આંદોલનની શરૂઆત : જંતરમંતર ખાતે મહાપ્રદર્શન યોજવા હિલચાલઃ ગુજરાતમાં ‘પાસ' અને એસપીજી ગ્રુપે આ આંદોલનને કર્યુ સમર્થન અનામત જ્ઞાતિ આધારિત નહિ પણ માત્ર ગરીબ અને આર્થિક સ્‍થિતીના આધારે મળવી જોઈએ

નવી દિલ્‍હી,તા.૨૮: NEET પેપર લીક અને શિક્ષણ પ્રણાલીમાં સુધારા સામે જંતર મંતર પર વિરોધ પ્રદર્શન ભાગ્‍યે જ સમાપ્ત થયું છે, ત્‍યારે સોશિયલ મીડિયા પર એક નવું આંદોલન શરૂ થયું છે. તેનું નામ છે આરક્ષણ હટાવો આંદોલન. આરક્ષણ હટાવો આંદોલન નામનું એક ઇન્‍સ્‍ટાગ્રામ પેજ પણ બનાવવામાં આવ્‍યું છે. આヘર્યજનક રીતે, ૪૮ કલાકમાં, આ પેજના ૫.૫ મિલિયન ફોલોઅર્સ થઈ ગયા છે. અહેવાલો અનુસાર, આ પેજ વેદાંશ ત્‍યાગી નામના યુઝરે બનાવ્‍યું હતું. વેદાંશ એક પોર્ટફોલિયો મેનેજર છે જે શેરબજારમાં રોકાણ અંગે સલાહ આપે છે. વેદાંશે રિઝર્વેશન હટાવો નામની વેબસાઇટ બનાવવાની તૈયારી શરૂ કરી દીધી છે. તે ઓનલાઈન સભ્‍યપદ અને ડિજિટલ નેટવર્કિગ દ્વારા લોકોને જોડવાની તૈયારી કરી રહ્યો છે. વધુમાં, કોકરોચ જનતા પાર્ટીની જેમ જંતર મંતર પર એક મોટું પ્રદર્શન કરવાની યોજના ચાલી રહી છે.

દિલ્‍હી ખાતે વિરોધ પ્રદર્શનની શાહી હજુ સુકાઈ નથી ક્‍યાં ગણતરીના કલાકોમાં જ સોશિયલ મીડિયા પર 'રિઝર્વેશન હટાવો આંદોલન' (RIA) નામના અનામત વિરોધી જૂથે જોર પકડ્‍યું છે. આ અભિયાનના ઇન્‍સ્‍ટાગ્રામ પેજને માત્ર ૨૪ કલાકમાં જ ૫૦ લાખથી વધુ ફોલોઅર્સ મળતાં સમગ્ર દેશ સહિત ગુજરાતના રાજકારણ અને સામાજિક વર્તુળોમાં પણ ભારે સળવળાટ શરૂ થયો છે. રાજ્‍યમાં અનામત આંદોલનનો ચહેરો બનેલા પાટીદાર અનામત આંદોલન સમિતિ (PAAS) અને સરદાર પટેલ ગ્રુપ (SPG) ના આગેવાનોએ પણ આ સોશિયલ મીડિયા અભિયાનને ખુલ્‍લું સમર્થન આપ્‍યું છે. આગેવાનોએ માંગ કરી છે કે આઝાદીના ૭૫ વર્ષ પછી હવે દેશમાં અનામતની નીતિમાં સુધારો જરૂરી છે અને અનામત જ્ઞાતિ આધારિત નહીં, પરંતુ માત્ર ગરીબી અને આર્થિક સ્‍થિતિના આધારે જ મળવી જોઈએ.

SPGના લાલજી પટેલે જણાવ્‍યું હતું કે અમે ભૂતકાળમાં જે આંદોલન કર્યું હતું તે યોગ્‍ય વ્‍યક્‍તિને ન્‍યાય મળે તે માટે હતું. પરંતુ વર્તમાન સ્‍થિતિ એ છે કે માત્ર સંપન્ન અને પૈસાવાળો વર્ગ જ અનામતનો મોટો લાભ લઈ રહ્યો છે, જ્‍યારે ગ્રામીણ ક્ષેત્રના જરૂરિયાતમંદ યુવાનો વંચિત રહી જાય છે. જ્ઞાતિના આધારે નહીં, પણ જેને ખરેખર જરૂર છે તેને જ અનામત મળવું જોઈએ.

અમદાવાદમાં ડ્રોમાં લાગેલા મકાનો ભાડે આપશો તો મર્યા સમજો! દસ્‍તાવેજ થઈ શકે છે રદ; જાણો AMC નવા કડક નિયમો

આઝાદીના ૭૫ વર્ષ પછી અનામત નીતિની સમીક્ષા...!

PAASના નેતા દિનેશ બાંભણિયાએ જણાવ્‍યું હતું કે આઝાદીના ૭૫ વર્ષ પછી અનામત નીતિની સમીક્ષા અને સુધારો એ સમયની માંગ છે. સામાન્‍ય વર્ગ (EWS) ના યુવાનોને નોકરી અને શિક્ષણ ક્ષેત્રે અન્‍યાય થઈ રહ્યો છે. આ અસમાનતા દૂર કરી સાચા જરૂરિયાતમંદ પરિવારો સુધી લાભ પહોંચાડવા માટે પ્રયાસો થવા જરૂરી છે.

PAASના નેતા વરૂણ પટેલે જણાવ્‍યું હતું કે દેશભરમાં જ્‍યારે અનામતની સમીક્ષા અને સુધારાની માંગ ઊઠી છે, ત્‍યારે અમે ચર્ચા-વિચારણા કરીને તેમાં સહભાગી થઈશું. યુવાનોનો આ રોષ ભવિષ્‍યમાં એક ઐતિહાસિક આંદોલનનું રૂપ ધારણ કરશે.

૧૦ હજાર કિ.મી.નો વિશાળ રેઈન બેલ્‍ટ સર્જાયો આ તારીખથી ખાડીમાં ડીપ ડિપ્રેશનથી ગુજરાતમાં ચોમાસું રૌદ્ર સ્‍વરૂપ ધારણ કરશે!

દિલ્‍હીમાં નીટ (NEET ) પેપર લીક અને અન્‍ય મુદ્દાઓને લઈને જેન-ઝી (Gen-Z) યુવાનોના વિરોધ પ્રદર્શનો શાંત પડ્‍યા બાદ, જાહેર મુદ્દાઓ પર સોશિયલ મીડિયા સંચાલિત ઝુંબેશોએ વેગ પકડ્‍યો છે. ગુજરાતમાં સામાન્‍ય વર્ગના યુવાનોનો આક્ષેપ છે કે શિક્ષણ અને નોકરીઓમાં ચ્‍ષ્‍લ્‍ (આર્થિક રીતે નબળા વર્ગ) ના યુવાનોને સમાન તકો મળતી નથી. અનામતનો મોટાભાગનો લાભ શહેરોમાં રહેતા આર્થિક રીતે સક્ષમ વર્ગો પચાવી પાડે છે, જ્‍યારે ગામડાંના ગરીબ યુવાનો પાછળ રહી જાય છે.

ઘણા લોકો રિઝર્વેશન હટાવો આંદોલનના સમર્થનમાં ટિપ્‍પણી કરી રહ્યા છે અને અનામત નાબૂદ કરવા માટે પોતાનો ટેકો વ્‍યક્‍ત કરી રહ્યા છે. જો કે, ઘણા લોકો એવી પણ દલીલ કરે છે કે અનામત નાબૂદ ન થવી જોઈએ. ભારતમાં અનામતનું સંચાલન કરતા નિયમો શું છે? બંધારણ અનામત વિશે શું કહે છે? સુપ્રીમ કોર્ટે શું દલીલ કરી છે? શું તેને નાબૂદ કરી શકાય છે? અનામતને લઈને વિવાદ કેમ છે? અમે તેના તમામ પાસાઓ વિગતવાર સમજાવવા જઈ રહ્યા છીએ.

પરંતુ પહેલા, ચાલો સમજીએ કે અનામત હટાઓ આંદોલન શું માંગે છે.

જાતિ આધારિત અનામત નાબૂદ કરવી જોઈએ.

જાતિ આધારિત અનામતની સમીક્ષા કરવી જોઈએ.

ઉચ્‍ચ શિક્ષણ સંસ્‍થાઓ અને સરકારી નોકરીઓમાં પસંદગી યોગ્‍યતાના આધારે થવી જોઈએ.

વિદ્યાર્થીઓ માટે એક સમાન શિક્ષણ પ્રણાલી લાગુ કરવી જોઈએ.

સરકારી સ્‍વરૂપો અને પ્રક્રિયાઓમાં જાતિ આધારિત ઓળખને ઓછું મહત્‍વ આપવું જોઈએ.

સમાન તક અને તટસ્‍થ સ્‍પર્ધાને પ્રોત્‍સાહન આપવું જોઈએ.

ભારતમાં અનામત પ્રણાલીનો હેતુ ઐતિહાસિક રીતે સામાજિક અને શૈક્ષણિક રીતે પછાત વર્ગોને સમાન તકો પૂરી પાડવાનો છે. વસાહતી કાળ દરમિયાન, કોલ્‍હાપુરના રાજા શાહુજી મહારાજે બિન-બ્રાહ્મણો અને પછાત વર્ગો માટે અનામત રજૂ કરી. બંધારણ અમલમાં આવ્‍યા પછી, સરકારી નોકરીઓ, શિક્ષણ અને રાજકીય પ્રતિનિધિત્‍વમાં અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિ માટે વિશેષ જોગવાઈઓ કરવામાં આવી હતી. ૧૯૯૦ માં, વી.પી. સિહ સરકારે મંડલ કમિશનની ભલામણોના આધારે ઓબીસી માટે ૨૭% અનામત લાગુ કરી. ૨૦૧૯ માં, ૧૦૩મા બંધારણીય સુધારા દ્વારા આર્થિક રીતે નબળા વર્ગ (EWS) માટે ૧૦% અનામત લાગુ કરવામાં આવ્‍યું હતું.

કેટલા ટકા અનામત આપવામાં આવે છે?

અન્‍ય પછાત વર્ગો (OBC): 27%

અનુસૂચિત જાતિઓ (SC): 15%

અનુસૂચિત જનજાતિઓ (ST): 7.5%

આર્થિક રીતે નબળા વર્ગો (EWS): 10%

કલમ ૧૫(૪) અને ૧૫(૫) રાજ્‍યને સામાજિક અને શૈક્ષણિક રીતે પછાત વર્ગો, અનુસૂચિત જાતિઓ અને અનુસૂચિત જનજાતિઓ માટે શિક્ષણમાં વિશેષ જોગવાઈઓ કરવાની સત્તા આપે છે.

કલમ ૧૬(૪) સરકારી નોકરીઓમાં પછાત વર્ગો માટે અનામતની જોગવાઈ કરે છે.

કલમ ૧૬(4A) અને ૧૬(4B): પ્રમોશનમાં અનામત સંબંધિત જોગવાઈઓ સાથે વ્‍યવહાર કરે છે.

કલમ ૪૬ રાજ્‍યની ફરજ છે કે તે નબળા વર્ગો, ખાસ કરીને લ્‍ઘ્‍ અને લ્‍વ્‍ ના શિક્ષણ અને આર્થિક હિતોને પ્રોત્‍સાહન આપે.

કલમ 243D અને 243T: પંચાયતો અને નગરપાલિકાઓ જેવી સ્‍થાનિક સરકારી સંસ્‍થાઓમાં અનુસૂચિત જાતિઓ માટે બેઠકો અનામત રાખવાનો આદેશ આપો.

કલમ ૩૩૦ અને ૩૩૨ લોકસભા અને રાજ્‍ય વિધાનસભાઓમાં અનુસૂચિત જાતિઓ અને અનુસૂચિત જનજાતિઓ માટે બેઠકો અનામત રાખવાની જોગવાઈ કરો.

૧૦૩મા બંધારણીય સુધારામાં આર્થિક રીતે નબળા વર્ગો (EWS) માટે ૧૦ ટકા અનામતની સ્‍થાપના કરવામાં આવી હતી. આ માટે કલમ ૧૫(૬) અને ૧૬(૬) માં જોગવાઈ કરવામાં આવી હતી.

(3:07 PM IST)