મુંબઈ: ભારતીયોનો સોના પ્રત્યેનો અખૂટ પ્રેમ ફરી એકવાર હેડલાઇન્સમાં છે. તાજેતરમાં જ કેન્દ્ર સરકારે દેશના વિદેશી હૂંડિયામણ ભંડારને બચાવવા માટે ૧૩ મે, ૨૦૨૬થી સોના પરની બેઝિક કસ્ટમ ડ્યુટી ૫% થી વધારીને ૧૦% અને સેસ ૧% થી વધારીને ૫% કરી દીધો છે. આ આકરા નિર્ણયના કારણે કુલ આયાત ડ્યુટી સીધી ૧૫% પર પહોંચી ગઈ છે, જેના લીધે સ્થાનિક બજારમાં સોનાના ભાવમાં એકાએક ભડકો થયો છે. ૨૪ કેરેટ સોનાનો ભાવ જે અગાઉ ૧૦ ગ્રામ દીઠ રૂ. ૧,૪૭,૧૬૦ હતો, તે રાતોરાત ૧૦% વધીને રૂ. ૧,૬૨,૧૨૦ ની ઐતિહાસિક સપાટીએ પહોંચી ગયો છે. આશ્ચર્યની વાત એ છે કે બજારમાં વેચાઈ રહેલું સોનું જૂના સ્ટોકનું હોવા છતાં, ઝવેરીઓએ નવા ભાવો તાત્કાલિક લાગુ કરી દીધા છે, છતાં બુલિયન માર્કેટ્સમાં ગ્રાહકોનો ઉત્સાહ જરાય ઓછો થયો નથી.

આ મોંઘવારી વચ્ચે પ્રધાનમંત્રીની એ અપીલ પણ ચર્ચાનો વિષય બની છે, જેમાં તેમણે રાષ્ટ્રીય તિજોરી પર પડતા $૭૨ બિલિયનના આર્થિક બોજને ઘટાડવા માટે નાગરિકોને એક વર્ષ સુધી સોનું ન ખરીદવા વિનંતી કરી હતી. કાચા તેલ પછી સોનું ભારતની બીજા ક્રમની સૌથી મોટી આયાતી વસ્તુ છે. પરંતુ, ભારતીય પરિવારો માટે ભાવ સંવેદનશીલતા કરતાં લગ્નની સીઝન અને પરંપરાઓ વધુ મજબૂત સાબિત થઈ છે. શોરૂમ્સમાં ભૌતિક સોનાની ખરીદી માટે ભારે ભીડ જામી છે. આ ઉપરાંત, સ્માર્ટ રોકાણકારો મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સના ગોલ્ડ ETF અને ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ પર મળતા ડિજિટલ ગોલ્ડ તરફ આકર્ષાયા છે, કારણ કે ETFમાં કિંમતો બદલાવામાં થોડો સમય લાગે છે અને લોકોએ આ તકનો લાભ ઉઠાવીને ટૂંકા ગાળામાં મોટું રોકાણ કરી લીધું છે.

બજારના આ બદલાતા પ્રવાહ વચ્ચે ગ્રાહકોએ હવે પોતાની ખરીદીની વ્યૂહરચના બદલી છે. મલબાર ગ્રુપના ચેરમેન એમપી અહેમદના જણાવ્યા મુજબ, ઊંચા ભાવોને કારણે લોકો ભારે જ્વેલરીના બદલે હળવા વજનના (લાઇટવેઇટ) દાગીના વધુ પસંદ કરી રહ્યા છે, તેમજ નવું સોનું લેવા માટે 'જૂના સોનાનું વિનિમય' (એક્સચેન્જ) કરવાનો ટ્રેન્ડ ખૂબ વધ્યો છે. બીજી તરફ, ઝવેરીઓ ગ્રાહકોને આકર્ષવા માટે ડાયમંડ જ્વેલરી પર શૂન્ય મેકિંગ ચાર્જ અને ભારે ડિસ્કાઉન્ટ આપી રહ્યા છે. જોકે, નિષ્ણાતો ગ્રાહકોને ટેક્સના નિયમો પ્રત્યે પણ સાવધ કરી રહ્યા છે; ફાઇનાન્સ એક્ટ ૨૦૨૪ મુજબ, જો સોનું ૨૪ મહિના પછી વેચવામાં આવે તો ઇન્ડેક્સેશન વગર ૧૨.૫% કેપિટલ ગેઈન ટેક્સ લાગશે, જેનાથી બચવા માટે લોકો કલમ ૫૪F હેઠળ રિયલ એસ્ટેટમાં રોકાણ કરવાનો વિકલ્પ અપનાવી રહ્યા છે.